Top 4 bài văn phân tích tác phẩm Đây thôn Vĩ Dạ hay nhất

Có phải bạn đang tìm kiếm chủ đề về => Top 4 bài văn phân tích tác phẩm Đây thôn Vĩ Dạ hay nhất phải ko? Nếu đúng tương tự thì mời bạn xem nó ngay tại đây. Xem thêm các Tóp dịch vụ hay khác tại đây => Tóp Dịch Vụ Hay

Hàn Mặc Tử là thi sĩ của phong trào thơ mới với sức thông minh mạnh mẽ. ông đã mang tới làn gió mới cho văn học Việt Nam với những bài thơ thấm đượm tình yêu đớn đau, hướng về cuộc đời trần thế.

Một trong số đó phải kể tới bài thơ “Đây thôn Vĩ Dạ”. Ko chỉ là một bức tranh đẹp về một thôn Vĩ nhưng mà trong đó còn ẩn chứa tiếng lòng của con người tha thiết yêu đời, yêu người.

Những bài phân tích bài thơ “Đây thôn Vĩ Dạ” dưới đây sẽ giúp các độc giả cảm nhận rõ ràng nhất vẻ đẹp đó.

Xem Thêm Phân tích bài thơ Từ đấy của Tố Hữu

Xem Thêm Phân tích bài thơ vội vã của Xuân Diệu

Xem thêm Phân Tích Tác Phẩm Viếng Lăng Bác của Viễn phương

Xem Thêm Phân Tích tác Phẩm Trao Duyên của Nguyễn Du

1.  Phân tích bài thơ “Đây thôn Vĩ Dạ”

1.1 Mở bài

  • Giới thiệu tác giả, tác phẩm

Người nào sắm trăng tôi bán trăng cho

Trăng nằm yên trên cành liễu đợi chờ

Người nào sắm trăng tôi bán trăng cho

Chẳng bán tơ duyên ước hứa hẹn thề”.

“Lời rao trăng” đã trở thành nhạc điệu thân thuộc của tình yêu, lời bài hát nổi tiếng đấy bắt nguồn từ thi sĩ cũng rất nổi tiếng trong những năm ba mươi của thế kỉ XIX, vâng đó chính là Hàn Mặc Tử – một tên tuổi mãi mãi in đậm trong tấm lòng đọc giả.

Ông là “một hồn thơ mãnh liệt nhưng luôn quằn quại, đớn đau, dường như có một cuộc vật lộn và xâu xé dữ dội giữa vong linh và xác thịt”. “Đây thôn Vĩ Dạ” trích trong tập “Thơ Điên” là một bài thơ như thế.

Đây chính là thành phầm của nguồn thơ lạ lùng kia – là một lời tỏ tình với cuộc đời của một tình yêu vô vọng, yêu đơn phương nhưng ẩn bên dưới mỗi hàng chữ tươi sáng là cả một khối u hoài của tác giả.

Bài thơ còn là tình yêu tự nhiên, yêu con người Vĩ Dạ một cách nồng nàn – nơi chất chứa biết bao kỉ niệm và luôn sống mãi trong hồi ức của ông.

Chính vì thế đọc bài thơ này ta thấy được một phương diện rất đẹp của tâm hồn thi sĩ.

1.2 Thân bài

Nêu hoàn cảnh sáng tác tác phẩm:

“Đây thôn Vĩ Dạ” – bài thơ tuyệt bút này đã từng gây ra biết bao tranh luận bởi cái hay của nó ko chỉ trình bày ở nội dung nhưng mà còn hay ở nghệ thuật từ âm điệu, câu chữ, hình ảnh tới cả nghệ thuật tả cảnh ngụ tình được vận dụng một cách thành thục và khôn khéo, nhưng cảnh thì ít nhưng mà tình thì nhiều cho nên cả bài thơ là một âm điệu du dương được gảy lên từ tiếng lòng của chính thi sĩ.

Có tài liệu cho rằng bài thơ được gợi hứng từ bức ảnh phong cảnh Huế cùng mấy lời thăm hỏi của Hoàng Cúc – người yêu đơn phương nhưng mà ông đã thầm yêu trộm nhớ từ ngày xưa – một người con gái dịu dàng thướt tha của thôn Vĩ xứ Huế.

Nhưng bức tranh thôn Vĩ nhưng mà Hoàng Cúc gửi cho tác giả chỉ là cái cớ trực tiếp để phát sinh thơ, còn động lực và cội nguồn sâu xa làm nên cảm hứng thì Hàn Mặc Tử đã có sẵn lâu rồi, chỉ chờ tới thời cơ là nó sẽ bột phát.

Phân tích tác phẩm

  • Đó là vẻ đẹp của một dáng Huế yêu kiều – nơi đã khắc chạm một dấu ấn khó quên của một người con gái và cũng là nơi để lại một mối tình đơn phương trong lòng tác giả:

“Sao anh ko về chơi thôn Vĩ ?”

  • Xứ Huế mộng mơ đã từng là nơi khơi nguồn cho bao văn nghệ sĩ, ko ít người đã có những sáng tác xúc động về xứ Huế mộng mơ này: “Đã bao lần tới với Huế mộng mơ, tôi ôm ấp một tình yêu dịu ngọt” hay là “Trở lại Huế thương bài thơ khắc trong chiếc nón, em cầm trên tay ra đứng bờ sông…”, Huế có trong câu hát, có trong lòng mọi người và nay lại có trong thơ Hàn Mặc Tử. 
  • Câu thơ mở đầu bài thơ là một câu hỏi mang nhiều sắc thái: vừa hỏi, vừa nhắc nhở, vừa trách móc, vừa như là một lời giới thiệu và mời gọi mọi người. Câu thơ có bảy chữ nhưng chứa tới sáu thanh bằng đi liền nhau làm cho âm điệu trách móc cứ dịu nhẹ đi, trách đấy nhưng mà sao tha thiết và bâng khuâng thế! Nhưng người nào trách, người nào hỏi? Ko phải của Hoàng Cúc nhưng mà của chủ thể trữ tình Hàn Mặc Tử, từ nỗi lòng da diết với Huế của thi nhân nhưng mà vút lên câu hỏi tự vấn khắc khoải này. Thật sự ở thôn Vĩ có cái gì đặc trưng và quyến rũ nhưng mà tác giả đã thúc giục mọi người tới đấy? Ba câu thơ tiếp theo sẽ vẽ ra một hình tượng chung – một mảnh vườn thôn Vĩ:

“Nhìn nắng hàng cau nắng mới lên

Vườn người nào mướt quá xanh như ngọc

Lá trúc che ngang mặt chữ điền”

  • Thôn Vĩ hiện lên trong thơ Hàn Mặc Tử thật giản dị nhưng mà sao đẹp quá! Bằng tình yêu tự nhiên của mình, tác giả đã mở ra trước mắt ta một bức tranh tự nhiên tuyệt tác, đẹp một cách lộng lẫy. Thôn Vĩ nói riêng và Huế nói chung được đặc tả bằng ánh sáng của buổi rạng đông và một vườn cây thân thuộc. Đây là ánh nắng nhưng mà ta có thể bắt gặp trong bài “Mùa xuân chín” của tác giả:

“Trong làn nắng ửng khói mơ tan

Đôi mái nhà tranh lấm tấm vàng”

  • Nắng trong thơ Hàn Mặc Tử khác thường, đầy ấn tượng với những “nắng tươi”, “nắng ửng”, còn ở đây là “nắng mới lên”. Điệp từ “nắng” đã tỏa sức nóng cho bức tranh, cho sự sống, nắng ở đây trong và sáng đang trải dài trên những tán cau còn ướt đẫm sương đêm. Hàng cau hiện lên trong một khoảnh khắc đặc trưng, gắn liền với cái “nắng mới lên” trong trẻo, tinh khôi, thật cụ thể và đầy gợi cảm trong buổi sớm mai.
  • Nắng mới cũng còn có ý tức là nắng của mùa xuân, mở đầu cho một năm mới nên bao giờ cũng bừng lên rực rỡ nồng nàn. Đó là những tia nắng trước nhất chiếu rọi xuống làng quê, chiếu thẳng vào những vườn cây tươi mát, sum sê làm cho những hạt sương đêm đọng lại sáng lên, nhấp nhánh như những viên ngọc được đính vào chiếc áo choàng nhung xanh mượt:

“Vườn người nào mướt quá xanh như ngọc”

  • Câu thơ sử dụng đại từ phiếm chỉ “người nào” để nói tới con người xứ Huế. Câu thơ có vẻ đẹp thật long lanh, vì có sắc “mướt” chăng? Hay vì được sánh với “ngọc” chăng? Vườn thôn Vĩ như một viên ngọc nhấp nhánh đang tỏa vào ko gian cái sắc xanh của mình. Quang cảnh đơn sơ nhưng vô cùng lộng lẫy, chỉ bằng một vài từ gợi tả “mướt quá” và so sánh “xanh như ngọc” Hàn Mặc Tử đã tạo nên một bức tranh quê rực rỡ, chan hòa sự sống. Qua đó chứng tỏ, thi sĩ là một ngòi bút có tài quan sát tinh tế và trí tượng phong phú. Và cảnh vật đấy như sinh động hẳn lên lúc có sự hiện diện của con người, nhưng người ở đây ko phải toàn diện từ đầu tới chân nhưng mà chỉ là khuôn mặt “chữ điền” kín đáo, dịu dàng và phúc hậu:

“Lá trúc che ngang mặt chữ điền”

  • Ở đây có hơi hướng Á Đông cổ điển, mặt chữ “điền” là khuôn mặt đượm nét phúc hậu đoan trang, nếu nói “lá trúc che ngang” thì chỉ có thể nói về một cô gái có vẻ đẹp rất Huế. Cô gái nhát gan đứng nhấp nhoáng sau những lá trúc càng chứng tỏ “vườn người nào” và vườn cô gái đứng chỉ là một. Tự nhiên và con người hài hòa với nhau đã tạo nên cái thần thái, cái hồn của Vĩ Dạ – một Vĩ Dạ vốn thơ mộng. Và đối với tâm tưởng của Hàn Mặc Tử, đó là thôn Vĩ của tình yêu và hoài niệm.
  • Thôn Vĩ nằm cạnh ngay bờ sông Hương êm đềm nên ắt hẳn nhịp sống của con người ở đây cũng sẽ bị chi phối bởi cái yên ả của sông Hương: “Dòng sông Hương vẫn yên ả lững lờ trôi” – nhẹ nhõm nhưng mà vô cùng đẹp. Từ cách tả cảnh làng quê ở khổ đầu tác giả đã chuyển sang tả cảnh sông với niềm bâng khuâng, nỗi nhớ mong, sầu muộn hư ảo trong giấc mộng. 
  • Ở khổ thơ thứ hai tâm trạng của tác giả đã chuyển sang một gam khác nên bước vào khổ thơ này chính là bước vào ko gian tâm trạng riêng của Hàn Mặc Tử:

“Gió theo lối gió, mây đường mây

Dòng nước buồn thiu, hoa bắp lay

Thuyền người nào đậu bến sông trăng đó

Có chở trăng về kịp tối nay”

  • Thực tại phiêu tàn khởi đầu bao trùm cả bài thơ. Nhịp thơ 4/3 cùng với hai hình ảnh đối lập: “gió” và “mây” đã gợi lên nỗi buồn vì mây và gió trôi nổi, lang thang chính vì thế nhưng mà nó bay thẳng vào thơ của Hàn Mặc Tử. Cái buồn sẵn có của nó liên kết với vần thơ của tác giả thì chính nó đã tự làm cho nó buồn hơn bởi: gió đi theo đường của gió, mây theo đường của mây, gió và mây từ nay xa cách nhau, ko còn là bạn đồng hành của nhau nữa nên ko còn lí do gì để gặp nhau. 
  • Mượn hình ảnh mây và gió tác giả muốn nói lên tâm trạng buồn của mình, về sự xa cách của mình và người yêu và cũng có thể sự xa cách đó là vĩnh viễn vì Hàn Mặc Tử hiện giờ đã là một phế nhân, đang nằm chờ cái chết. Chúng ta ko còn thấy giọng thơ tươi mát, đầy sức sống như ở đoạn trước nữa nhưng lại bắt gặp một tâm hồn đau buồn, u uất:

“Dòng nước buồn thiu hoa bắp lay”

  • Dòng sông Hương hiện lên mới buồn làm sao với những bông hoa bắp màu xám tẻ nhạt. Với giải pháp nhân hóa “dòng nước buồn thiu” đã làm cho hình ảnh dòng nước trở thành u buồn, xa vắng. “Dòng nước buồn” vì tự mang trong lòng một tâm trạng buồn hay nỗi buồn chia phôi của gió – mây đã bỏ buồn vào dòng sông? Câu thơ này dường như còn trình bày nhịp sống thường nhật của người dân nơi đây: một lối sống êm đềm và buồn tẻ. Hình ảnh “hoa bắp lay” gợi một nỗi buồn hiu hắt – một nỗi buồn bao phủ từ bầu trời tới mặt đất, từ đất, gió, mây tới dòng nước và hoa bắp trên sông. Đằng sau những cảnh vật đấy là tâm trạng của một con người mang nặng một nỗi buồn xa cách, một mối tình vô vọng, tất cả hiện giờ chỉ là hư ảo trong mộng tưởng.
  • Trên cái xu thế đang trôi đi, chảy đi, thi sĩ chợt ước ao một thứ có thể ngược dòng “về” với mình, đấy là “trăng”:

“Thuyền người nào đậu bến sông trăng đó

Có chở trăng về kịp tối nay? ”

  • Một ko gian tràn trề ánh trăng, một dòng sông trăng, một bến đò trăng, một con thuyền đầy trăng…Ko gian “bến sông trăng” nghe sao nhưng mà thân thuộc tới thế: “Bến sông trăng ôi nỗi nhớ đã đi qua mong tìm tới, biết lúc nào được gặp lại em yêu hỡi. Trong cái lãnh cung của sự chia phôi, vốn ko có “niềm trăng và ý nhạc” nên thi sĩ ước ao có trăng về như một niềm khát khao, một tri kỉ, một vị phúc tinh. Ko biết thuyền có chở trăng về kịp cho người trên bến đợi hay ko ? – đó là một câu hỏi biểu lộ niềm lo lắng của một số phận ko có tương lai.

  • Tác giả hiểu căn bệnh của mình nên ông tự ti về thời kì ngắn ngủi của cuộc đời mình. Giờ đây đối với ông, sống là chạy đua với thời kì, ông luôn tranh thủ từng ngày, từng buổi trong cái quỹ thời kì còn quá ít ỏi của mình. Chữ “kịp” nghe thật xót xa, đớn đau, gây nên nỗi xót thương cho người đọc. Bằng câu hỏi tu từ “có chở trăng về kịp tối nay ?” cùng với hình ảnh vừa hư vừa thực ở đoạn cuối thơ vừa như khắc khoải, phấp phỏng, vừa như hi vọng kì vọng một cái gì đó đang rời xa, biết lúc nào trở lại. Đây chính là nỗi ước ao tha thiết với một nỗi buồn man mác của Hàn Mặc Tử lúc vọng nhớ về thôn Vĩ Dạ.
  • Tiếp nối mạch thơ trên, khổ thơ thứ ba trình bày một nỗi niềm canh cánh của thi nhân trong cái mênh mông, rộng lớn của trời đất. Đó là sự kỳ vọng, kì vọng, mong mỏi và một niềm khắc khoải khôn nguôi. Mặc dù lời thơ thấm đẫm nỗi buồn của tâm trạng nhưng tác giả vẫn ko quên gợi cho ta về cảnh đẹp của Huế cũng như con người ở đây:

“Mơ khách đường xa khách đường xa

Áo em trắng quá nhìn ko ra

Thuyền người nào đậu bến sông trăng đó

Có chở trăng về kịp tối nay”

  • Vườn đẹp, trăng đẹp và hiện giờ là tới hình bóng đẹp của người “khách đường xa”. Điệp từ “khách đường xa” liên kết với nhịp thơ 4/3 trình bày nỗi niềm trông ngóng tới da diết của tác giả. Đây còn là cách nói về nỗi cách xa nhưng ko chỉ có ko gian nhưng mà còn có sự xa cách về tâm hồn và tình cảm. Có thể “đường xa” là xa về ko gian, về thời kì nhưng cũng có thể là “đường tới trái tim xa”, cho nên tất cả chỉ gói gọn trong một chữ “mơ” duy nhất.
  • Hình ảnh “sương khói” cùng với cụm từ “nhìn ko ra” gợi lên hình ảnh của cô gái thôn Vĩ ngày xưa chập chờn trong cõi mộng tạo cho thi sĩ một cảm giác bâng khuâng, ngơ ngẩn. Nhưng mà vì sao lại “nhìn ko ra” ? Có nhẽ là do màu áo trắng của cô gái Huế trắng quá hòa lẫn vào làn sương mờ ảo. Thật ra “nhìn ko ra” ko phải là ko nhìn ra, đây chỉ là một cách nói để cực tả sắc trắng – trắng một cách kì lạ, bất thần. Và hình như giữa mĩ nhân áo trắng đấy với thi nhân có một khoảng cách nào đó khiến tác giả ko khỏi ko nghi ngờ:

“Ở đây sương khói mờ nhân ảnh

Người nào biết tình người nào có đặm đà”

  • “Ở đây sương khói mờ nhân ảnh” phác họa một cảnh tượng mờ mờ, ảo ảo lại còn có cả sương và khói làm cho ta thấy con người này đang ở ranh giới giữa hai toàn cầu sống và chết, và toàn cầu nào cũng mù mờ đáng sợ. Câu thơ diễn tả rất đắt nỗi đau của một con người đang phải đối đầu với “sinh, lão, bệnh, tử”. Tác giả đã cố níu kéo, cố bám víu nhưng ko được vì cảnh và đời chỉ toàn là “sương” với “khói”. Điều đặc trưng ở hai câu thơ này là ngoài nói về nỗi đau, tác giả còn mô tả rất thực về cảnh Huế – kinh thành sương khói. Trong màn sương khói đấy, con người như nhòa đi và có thể tình người cũng nhòa đi nên tác giả rất sợ điều đó.
  • Tác giả ko dám khẳng định tình mình với cô gái Huế nhưng mà chỉ nói “người nào”– điệp từ “người nào” dường như xuyên suốt cả bài thơ, khổ thơ nào cũng có sự hiện diện của “người nào”, từ “vườn người nào”, “thuyền người nào” và hiện giờ thì “người nào biết tình người nào có đặm đà”. Câu thơ ngân xa như một tiếng than, nỗi đau của Hàn Mặc Tử như đang trải ra, vào cõi mênh mông vô cùng. Lời thơ dường như nhắc nhở nhưng ko bộc lộ vô vọng hay hi vọng nhưng mà là toát lên một sự thất vọng. Sự thất vọng của một thi nhân – người chủ của những mối tình “khuấy” mãi ko thành khối, của một trái tim khát khao mến thương nhưng mà ko bao giờ và mãi mãi ko có tình yêu trọn vẹn. Lời thơ như một lời thanh minh làm cho ta cảm thấy thông cảm và xót xa cho tác giả nhiều hơn.
  • Bài thơ “Đây thôn Vĩ Dạ” khởi đầu là một câu hỏi tu từ “Sao anh ko về chơi thôn Vĩ ?” và kết thúc bài thơ cũng là một câu hỏi tu từ “Người nào biết tình người nào có đặm đà ?” làm cho nỗi niềm của tác giả được đẩy thêm tầm vóc. Những câu hỏi tu từ trong bài dường như cứ xoáy lên mỗi lúc một cao hơn ? Cảnh vật thì đẹp nhưng những hình ảnh về mảnh vườn xanh mướt, về bến sông trăng, về con thuyền và cả mối tình của tác giả dường như vô tình làm nhòe đi để tạo nét mênh mang, thích hợp với tâm trạng của thi sĩ – một con người đang ở giữa hai bờ của sự sống và cái chết. Cảnh thật lung linh, huyền ảo, đầy thơ mộng nhưng lồng vào đấy là tâm trạng của chủ thể trữ tình thì cũng trở thành buồn, buồn nhưng nhưng mà có hồn.
  • Có nhẽ âm hưởng của bài thơ chỉ cô đúc trong một chữ “buồn” nhưng ko làm cho người ta bi quan, bởi đằng sau nỗi niềm đấy của thi nhân ta thấy được một tình yêu tự nhiên mãnh liệt, nồng nàn và một khát vọng về cuộc sống ấm tình hơn. Những cụ thể, những thủ pháp nghệ thuật, cách cấu tứ đã được Hàn Mặc Tử vận tải bằng chính tình cảm của mình. Đọc cả bài thơ, ta ko thấy có cái gì gượng gạo ép, trái lại ta như đang cùng sống với thi sĩ trong cái toàn cầu huyền ảo của ông. Bài thơ là sự liên kết, giao hòa giữa tình và cảnh bộc lộ những nét đẹp, những nét trong sáng gắn với quê hương Vĩ Dạ của Hàn Mặc Tử.
  • “Đây thôn Vĩ Dạ” là một bức tranh đẹp về cảnh và người của một miền quê quốc gia qua tâm hồn thơ mộng, giàu trí tưởng tượng và đầy mến thương của một thi sĩ đa tình đa cảm. Bằng thủ pháp nghệ thuật liên tưởng cùng với những câu hỏi tu từ xuyên suốt bài thơ, tác giả Hàn Mặc Tử đã phác họa ra trước mắt ta một quang cảnh nên thơ, đầy sức sống và ẩn trong đấy là nỗi lòng của chính thi sĩ: nỗi đớn đau trước sự độc thân, buồn chán trần thế, đau cho số phận ngắn ngủi của mình. Dầu vậy nhưng ông vẫn sống hết mình trong sự đớn đau của ý thức và thể xác. Điều đó chứng tỏ ông ko buông thả mình trong dòng sông số phận nhưng mà luôn nỗ lực vượt lên nó để lúc xa lìa cõi đời sẽ ko còn gì phải hối tiếc.

1.3 Kết bài

  • Nêu suy nghĩ của anh chị về tác phẩm

Trải qua bao năm tháng, cái tình của Hàn Mặc Tử vẫn còn tươi nguyên, sốt dẻo và day dứt trong lòng người đọc. “Tình yêu trong ước mơ của con người đớn đau đấy có sức bay bổng kỳ lạ” nhưng nó cũng giản dị, trong sáng và tươi đẹp như làng quê Vĩ Dạ. Đây là một nghệ sĩ tài hoa, một trái tim suốt cuộc đời luôn thổn thức tình yêu, một tâm hồn thi sĩ đã biến những nỗi đau thương, xấu số của đời mình thành những đóa hoa thơ, nhưng mà trong đó thơm ngát nhất, thanh khiết nhất là “Đây thôn Vĩ Dạ”.

2. Bài văn phân tích “Đây thôn Vĩ Dạ” 

2.1 Mở bài

  • Giới thiệu tác giả tác phẩm

“Đây thôn Vĩ Dạ” là một bài thơ hoài niệm. Theo tư liệu về Hàn Mạc Tử, lúc còn làm việc ở Sở Đạc điền Quy Nhơn, Hàn Mặc Tử đã đem lòng yêu Hoàng Thị Kim Cúc – con gái ông chủ sở Đạc điền Quy Nhơn, quê ở thôn Vĩ, xứ Huế. Tất cả tình cảm của mình Hàn Mạc Tử gửi gắm vào tập Gái quê. Lúc Hoàng Cúc theo cha về nghỉ hưu ở Huế – Vĩ Dạ, Hàn Mặc Tử xem như nàng đã đi lấy chồng.

Ngày mai tôi bỏ làm thi sĩ

    Em lấy chồng rồi, hết ước mơ

  Tôi sẽ đi tìm mỏm đá trắng,

 Ngồi lên đó thả cái hồn thơ.

Hàn Mạc Tử lúc lâm bệnh hủi năm 1936. Năm 1939, Hàn thu được tấm bưu ảnh của Kim Cúc gửi tặng, đó là một bức ảnh chụp phong cảnh xứ Huế, có sông nước, có thuyền, có bến có trăng, cùng những hàng cau cao vút kèm theo dòng chữ của Hoàng Cúc để xoa dịu thi sĩ. Bức bưu thiếp đã đánh thức xúc cảm của thi sĩ, nên có bài thơ tuyệt bút này.

2.2 Thân bài

Phân tích khổ 1:

  • Khổ thứ nhất mở đầu bằng một câu hỏi tu từ. Câu thơ thoáng như một lời trách móc nhẹ nhõm có pha chút tiếc nuối của người nào đó, nhưng đằng sau đó là lời chào mời tha thiết khách tới thăm để được thưởng thức cảnh đẹp của “thôn Vĩ”.
  • Về thôn Vĩ để được “nhìn nắng hàng cau nắng mới lên”. Thi sĩ nói tới cây cau trước tiên vì cau là loài cây thanh nhã, xinh xẻo với thân thẳng tắp, tán lá xanh tươi, gợi sự thẳng thắn thủy chung. Hình ảnh hàng cau ở đây còn có một cụ thể khó quên, đấy là “Nắng hàng cau, nắng mới lên”. Điệp từ “nắng” gợi cho ta ánh nắng sớm mai, biểu tượng cho sức sống, thú vui đang lan tỏa tràn đầy mặt đất. Trong ánh nắng sớm mai, những thân cau còn đọng sương đêm sáng lên nhấp nhánh như đang vươn lên hút lấy những ánh vàng rực rỡ
  • Cảnh đẹp, thu hút sự chú ý của tác giả. Câu thơ thứ ba cất lên như một tiếng reo thích thú bộc lộ sự ngạc nhiên, ngưỡng mộ. Quang cảnh Vĩ Dạ đẹp như một bức tranh: “Vườn người nào mướt quá xanh như ngọc”. Vườn Vĩ Dạ với những cây trái được sự chăm sóc bởi bàn tay khôn khéo, lại được tắm gội mưa gió thường xuyên, nên mượt nhưng mà và dưới ánh nắng sớm mai nhấp nhánh như những viên ngọc bích. Hình ảnh so sánh của tác giả trong câu thơ vừa chuẩn xác, vừa gợi cảm. Có thể nói, tả vườn của Hàn Mặc Tử đã đạt tới độ tinh tế của một họa sĩ tài hoa.
  • Chỉ bằng vài nét vẽ chấm phá, Hàn Mạc Tử đã phác họa được quang cảnh khu vườn một làng quê xứ Huế vừa thân thuộc, bình dị, vừa thi vị lạ mắt. Ngắm vườn xứ Huế trong cái “nắng mới lên” thật thanh thản. Nhưng cảnh vật Vĩ Dạ bỗng sinh động hẳn lên, lúc bóng vía con người xuất hiện: “Lá trúc che ngang mặt chữ điền”. Mặt chữ điền thường gợi về vẻ đẹp phúc hậu. trang trọng, quý phái, còn lá trúc gợi cái dáng vẻ mảnh mai, xinh xẻo, thanh nhã. Câu thơ ngoài ý nghĩa tả thực: nhấp nhoáng sau khóm trúc có khuôn mặt rất phúc hậu của người nào đó hình như đang dõi theo khách đường xa, còn có ý nghĩa tượng trưng, làm mới hóa.
  • Cảnh và người tô điểm cho nhau: cảnh xinh xẻo, thơ mộng, người phúc hậu quý phái. Tất cả tạo nên một vẻ đẹp kín đáo, dịu dàng. Nhờ thế câu thơ đã làm bật được cái vong linh vườn cây xứ Huế nhưng mà khổ thơ tập trung bộc lộ.
  • Tóm lại, bằng những cụ thể rất thân thuộc và bình dị, Hàn Mạc Tử đã khắc họa một bức tranh quê Vĩ Dạ tràn đầy sức sống với vẻ đẹp bất thần, có sự hài hòa giữa cảnh và người. Đoạn thơ làm khơi dậy trong tâm hồn người đọc biết bao nỗi niềm quê hương làng mạc Việt Nam.

Phân tích khổ 2:

  • Khổ thơ thứ hai cho thấy một toàn cầu khác của Huế: Dòng sông Hương và vẻ đẹp êm đềm trầm tư của Vĩ Dạ nói riêng và Huế nói chung.
  • Về với Vĩ Dạ, về với Huế, với núi Ngự, sông Hương, Hàn Mạc Tử cũng cảm thu được cái vong linh, cái nhịp độ rất Huế đấy. Quang cảnh Huế dưới ngòi bút của Hàn Mặc Tử có sông nước, bờ bài, có gió, có mây và con thuyền người nào đó đậu dưới trăng nơi bến vắng. Tất cả tạo nên một bức tranh êm đềm, thơ mộng. 

“Gió theo lối gió, mây đường mây

Dòng nước buồn thiu hoa bắp lay”

  • Hai câu thơ tả cảnh nhưng thấm đẫm tình người. Hai câu thơ gợi cảm giác chia ly buồn vắng tới não nùng. Phải chăng một mối tình đơn phương, chưa có phút giây gặp mặt ngọt ngào đã sớm chia li nên cảnh cũng hòa vào lòng người nhưng mà sầu tủi, phân li? Bởi đang trong tâm trạng buồn tương tự nên nhìn vào đâu cũng thấy buồn. Gió thổi mây bay thường là một chiều, nhưng đây lại đứt gãy, như là ko có sự gặp mặt. Điệp từ “gió” và “mây” đã thể xuất hiện điều đó. Và ngay tới dòng nước vô tri kia cũng trở thành buồn hiu cùng với hoa bắp hiu hắt khẽ “lay”
  • Hai câu thơ ko chỉ tả cảnh và tình trong cảnh, nhưng mà dường như còn muốn tả cái nhịp độ của cảnh. Đó là cái nhịp độ êm đềm, lững lờ, nét trầm tư rất tiêu biểu ko nơi nào có được của Huế. Hai câu thơ có cái nhịp thong dong chậm rãi cũng đã diễn tả rất thành công cái xúc cảm trên.
  • Viết về Huế ko thể ko tả trăng. Trăng dưới ngòi bút của Hàn Mạc Tử huyền ảo, tràn đầy vũ trụ, tạo nên một ko khí nửa thực, nửa hư như trong mộng:

“Thuyền người nào đậu bến sông trăng đó

Có chở trăng về kịp tối nay”

  • Chỉ có trong mộng thì sông mới là sông trăng và thuyền mới chở trăng. Ở đây Hàn Mặc Tử là con người có con mắt rất mơ, rất ảo. Quan sát sự thực thì sự thực thành mộng mị, nhìn vào mộng mị lại thấy sẽ sang địa hạc huyền diệu. Lời thơ của Tử thanh tao quá! Ngọt lịm cả người” (Bích Khê).
  • Trăng là biểu tượng cho cái đẹp của cuộc đời và tự nhiên. Trăng cũng tượng trưng cho hạnh phúc yên bình. Vì vậy, hình ảnh thơ của Hàn Mặc Tử đã khơi dậy trong trái tim người đọc một niềm tin, thú vui, một khát vọng hướng tới cái đẹp hoàn mỹ và thánh thiện. Những lời thư lại cất lên như một câu hỏi vô vọng. Hai câu thơ sau của khổ thơ trình bày tâm trạng khát khao gặp mặt đồng thời cũng trình bày nỗi niềm lo lắng. phấp phỏng về sự muộn màng. Chỉ một chữ “kịp” câu thơ cuối cùng đã nói lên điều đó. 

pasted image 0 1 1

Phân tích khổ 3:

  • Khổ thơ thứ ba cho thấy vẻ đẹp huyền ảo của xứ Huế và tình người yêu đời thiết tha nhưng mà xa xăm vô vọng của tác giả.

      “Mơ khách đường xa, khách đường xa

Áo em trắng quá nhìn ko ra”

  • Điệp ngữ “khách đường xa” vừa trình bày tâm trạng khắc khoải nhớ mong tha thiết vừa diễn tả cái khoảng cách xa vời của mối tình đơn phương vô vọng. Vì vậy, “mơ khách đường xa” tác giả chỉ thấy “áo’’ nhưng “nhìn ko ra”. Cô gái này là người nào? Một cô gái Huế nào đó hay chính là cô gái thôn Vĩ chập chờn trong cõi mộng của thi sĩ làm cho tác giả có cảm giác bâng khuâng hư thực? Chỉ biết đây là một hình ảnh vừa rất đỗi thân thiện tha thiết vừa xa xôi. Thân thiện vì nó đã trở thành một hoài niệm túc trực, xa vời vì khoảng cách thời kì, ko gian và làn khói sương của một mối tình chưa có lời ước hứa hẹn “Áo em trắng quá nhìn ko ra” là một câu thơ khá rực rỡ. Màu trắng là màu áo dài của nữ sinh xứ Huế và cũng là màu gợi về sự thanh khiết trong sáng rất thích hợp với cô gái trong mộng tưởng. Cái màu trắng cả ko gian, làm nhập nhòe cả thị giác của tác giả. Và “áo trắng quá” lại càng khó trông thấy lúc lẩn vào sương khói hư ảo của Huế lắm nắng, nhiều mưa và sương khói của mối tình chưa có ước hứa hẹn.
  • Vì vậy, tình cảm của người con gái thôn Vĩ hôm nào có bền chặt cho chăng? “Người nào biết tình người nào có đặm đà?”.
  • Trong đau thương tột cùng nhưng mà thi sĩ vẫn có những phút giây thả hồn trong trẻo để hướng về một miền quê thân thiết và một mối tình đây mộng ảo để tạo nên một “viên ngọc thơ tuyệt vời, chói lọi nghìn năm” Chế Lan Viên .
  • Bài thơ cố nhiên có một xuất xứ, có một nguồn cảm hứng cụ thể, nhưng qua việc phân tích, ta thấy, tác phẩm đã vượt xa ranh giới của những gì cụ thể, đạt tới sự nói chung hóa nghệ thuật cao độ để tới với cuộc đời rộng lớn.

2.3 Kết bài:

  • Nêu cảm nhận về bài thơ

Đây thôn Vĩ Dạ của Hàn Mặc Tử ko chỉ là một bài thơ trình bày tình yêu với một người con gái xứ Huế, thậm chí ko chỉ dành riêng cho một thôn Vĩ cụ thể nhưng mà còn là lời tâm tình thiết tha, là lời trăng trối của thi sĩ Hàn Mặc Tử về tình yêu day dứt và quá đỗi sâu nặng đối với cuộc đời này.

3. “Đây thôn Vĩ Dạ” ko chỉ là một bài thơ tình yêu với người con gái xứ Huế

3.1 Mở bài:

Giới thiệu tác giả và tác phẩm

Hàn Mặc Tử là hồn thơ có sức thông minh mạnh mẽ trong phong trào Thơ mới nhưng mà tiêu biểu trong số đó là “Đây thôn Vĩ Dạ”. Bài thơ ko chỉ là một bài thơ tình yêu thông thường nhưng mà ẩn chứa trong đó còn là tình yêu tự nhiên, sự day dứt của Hàn Mặc Tử đối với cuộc đời và đối với chính mình.

Giới thiệu về xuất xứ tác phẩm

Xuất xứ: Bài thơ gợi hứng từ mối tình của Hàn Mặc Tử với cô gái quê ở Vĩ Dạ (Huế) đó là Hoàng Thị Kim Cúc. Một lần, lúc biết tin Hàn bị lâm trọng bệnh, Kim Cúc gửi cho Hàn một tấm thiệp vẽ cảnh Huế có người chèo đò trên sông Hương với lời thăm chúc thi sĩ nhanh chóng hồi phục…

3.2 Thân bài:

Phân tích các giải pháp tu từ để thấy được vẻ đẹp của tự nhiên trong khổ 1

“Sao anh ko về chơi thôn Vĩ

Nhìn nắng hàng cau nắng mới lên

Vườn người nào mướt quá xanh như ngọc

Lá trúc che ngang mặt chữ điền”

  • Câu mở đầu là câu hỏi tu từ nhưng gợi nhiều cách hiểu “Sao anh ko về chơi thôn Vĩ?”, có thể là lời trách nhẹ nhõm, lời mời gọi tha thiết của thi sĩ hay đúng hơn là lời tự vấn, tự trách, tự hỏi mình của thi sĩ..

pasted image 0 2 1

  • Tác giả mô tả cảnh đẹp ở Huế: với những hàng cau thẳng tắp, cao vút, vượt lên những cây khác, nhưng cái đẹp của thôn Vĩ ko phải do nắng hay hàng cau nhưng mà là do sự liên kết “nắng hàng cau”, và cái nắng ở đây là “nắng mới”, cái nắng tươi rói, trong trẻo, tinh khiết. Hình ảnh “vườn người nào mướt quá, xanh như ngọc” càng làm cho thôn Vĩ trở thành tươi tỉnh lạ thường…
  • Hình ảnh con người xuất hiện càng làm cho bức tranh trở thành sinh động, nhưng con người hiện lên kín đáo: “Lá trúc che ngang mặt chữ điền” – ý nghĩa tượng trưng cho vẻ đẹp con người xứ Huế.

“Gió theo lối phong vân đường mây

Dòng nước buồn thiu hoa bắp lay

Thuyền người nào đậu bến sông trăng đó

Có chở trăng về kịp tối nay”

  • Cảnh thực: Trên sông Hương, có lối gió đường mây cuối chân trời, có thuyền đậu bến sông trăng, và thuyền chở đầy trăng… Đó là cảnh tượng mơ hồ. huyền ảo rất hợp với cảnh xứ Huế.
  • Ý nghĩa tượng trưng: Những câu thơ mô tả tâm trạng. “Lối gió, đường mây’’ là những ẩn dụ ý nói lứa đôi mỗi người một ngả. Sự tinh tế của câu thơ là ở chỗ ẩn dụ ko hoàn toàn, trình bày tình cảm chưa rõ rệt, đúng với trong thực tiễn.
  • Tác dụng của những câu hỏi tu từ: “Thuyền người nào… Có chở trăng về kịp tối nay?” làm cho ý thơ có gì như lập cập, thúc giục; và có những ngụ ý do ko nói hết căn nguyên của câu hỏi, nên câu thơ càng kì bí hơn.

“Mơ khách đường xa khách đường xa

Áo em trắng quá nhìn ko ra

Ở đây sương khói mờ nhân ảnh

Người nào biết tình người nào có đặm đà”

  • Các hình ảnh mờ ảo, cách viết kín đáo nhưng nhiều sức gợi.
  • Người ta thường nói Huế tím, Huế trắng để chỉ màu áo của các thiếu nữ, có phải vậy nhưng mà Hàn Mạc Tử phái bối rối thốt lên, bởi áo em trắng hay sương khói mờ nhân ảnh…
  • Câu cuối cùng mang chút hoài nghi nhưng mà chứa chan niềm yêu thiết tha: “Người nào biết tình người nào có đặm đà?”.

3.3 Kết bài

  • Nêu cảm nhận về tác giả, tác phẩm

Bài thơ Đây thôn Vĩ Dạ có xuất xứ và cảm hứng chủ đạo hướng về một người con gái, một miền quê cụ thể, nhưng với sức nói chung hóa nghệ thuật, bài thơ vượt qua ranh giới những gì cụ thể để tới với một miền quê, với tất cả chúng ta. Đó là tình yêu tha thiết và sâu nặng của thi sĩ đối với con người, với quê hương, với cuộc sống và với tất cả cuộc đời này.

4. Hình ảnh con người và xứ Huế đẹp nên thơ trong “Đây thôn Vĩ Dạ”

4.1 Mở bài

  • Giới thiệu về tác giả, tác phẩm

Tự nhiên đẹp, làng quê đất đai trù phú tạo cho Hàn Mặc Tử tình yêu cuộc sống, yêu con người. Nguồn mạch thứ hai là tấm lòng yêu quý, tình yêu nửa thực, nửa hư như một mong ước muốn được bộc bạch.  Ông để lại cho văn học Việt Nam nhiều tác phẩm có trị giá như: “Gái quê”, “Thơ điên”, “Chơi giữa mùa trăng”… Rực rỡ và gây xúc động nhất là bài “Đây thôn Vĩ Dạ” được trích trong tập “Thơ điên”. Bài thơ là bức tranh tuyệt đẹp về miền quê quốc gia và là tiếng lòng của một con người tha thiết yêu đời, yêu người

4.2 Thân bài

Phân tích vẻ đẹp tự nhiên trong khổ 1

“Sao anh ko về chơi thôn Vĩ?”

  • Câu hỏi làm sống dậy kỉ niệm về thôn Vĩ, nói rộng hơn về xứ Huế, trong tâm hồn thắm thiết và thơ mộng của Hàn Mặc Tử.
  • Cảnh buổi sớm nơi thôn Vĩ: Nắng mới lên, chiếu sáng, lấp loáng những hàng cau. Vĩ Dạ có những hàng cau thẳng tắp thân cao vượt lên trên các mái nhà và những tán cây. Những tàu cau còn bóng nhoáng sương đêm như hút lấy ánh sáng lúc sớm mai.
  • Vườn người nào mướt quá xanh như ngọc là câu thơ ko có gì rực rỡ tân kỳ lắm về mặt thông minh hình ảnh và từ ngữ, nhưng càng nghĩ càng thấy tả những vườn cây xanh tươi, xum xuê của Vĩ Dạ cũng chỉ có thể nói như thế nhưng mà thôi. Mỗi ngõ nhà ở Vĩ Dạ, nói chung ở Huế, được gọi là những nhà vườn. Vườn bọc quanh nhà, gắn với ngôi nhà xinh xinh thường là nhà trệt, thành một cấu trúc thẩm mỹ chặt chẽ. Xuân Diệu gọi mỗi cấu trúc đấy là một bài thơ tứ tuyệt. Vì thế vườn được chăm sóc chu đáo: những cây cảnh và cây ăn quả đều xanh tốt mơn mởn và sạch sẽ, dường như được cắt tỉa, lau chùi, mài giũa thành những cành vàng lá ngọc. 
  • Sự ví von ở đây được nâng lên theo hướng làm mới hóa. Thiên hướng làm mới hóa được đẩy lên cao hơn nữa ở câu thứ tư: Lá trúc che ngang mặt chữ điền Đã gọi là làm mới hóa thì ko nên hiểu theo nghĩa tả thực, tuy rằng làm mới hóa cũng xuất phát từ sự thực: nhấp nhoáng đằng sau những hàng rào xinh xẻo những khóm trúc, có bóng người nào đó kín đáo, dịu dàng, phúc hậu.

pasted image 0 3 1

Phân tích vẻ đẹp tự nhiên trong khổ 2

  • Trong khổ thơ thứ hai, dòng kỉ niệm vẫn tiếp tục. Nhớ Huế ko thể ko nhớ dòng sông Hương.
  • Dòng sông Hương, gió và mây. Con thuyền người nào đó đậu dưới ánh trăng nơi bến vắng… Bốn câu thơ như diễn tả cái nhịp độ nhẹ nhõm, chậm rãi của Huế.

“Gió theo lối gió, mây đường mây

Dòng nước buồn thiu hoa bắp lay”

  • Cái tinh tế ở đây là làn gió thổi rất nhẹ, ko đủ cho mây bay, ko đủ cho nước gợn, nhưng gió vẫn run lên nhè nhẹ cho hoa bắp lay. Tất nhiên, đây phải là cảnh sông Hương chảy qua Vĩ Dạ lững lờ trôi về phía cửa Thuật. Đúng là nhịp độ của Huế rồi.
  • Hai câu tiếp theo đầy trăng. Cảnh trong kỷ niệm nên cảnh cũng chuyển theo logic của kỉ niệm. Cảnh sông Hương ko gì thơ mộng hơn là dưới ánh trăng Hàn Mạc Tử cũng ko lẽ gì hơn là mê trăng. Trăng trở thành nhân vật có tính huyền thoại trong nhiều bài thơ của ông. Ánh trăng huyền ảo tràn đầy vũ trụ, tạo nên một ko khí hư ảo, như là trong mộng:

    “Thuyền người nào đậu bến sông trăng đó

Có chở trăng về kịp tối nay”

  • Phải ở trong mộng thì sông mới có thể là sông trăng và thuyền mới có thể chở trăng về như một du khách trên sông Hương… Hình ảnh thuyền chở trăng ko gì mới, nhưng sông trăng thì có nhẽ là của Hàn Mặc Tử.

Phân tích khổ 3:

  • Khổ thơ thứ ba nói về người xưa nơi thôn Vĩ. Nhớ cảnh ko thể ko nhớ người. Người thích hợp với cảnh Huế ko gì hơn là những cô gái Huế. Người nào làm thơ về Huế nhưng mà chẳng nhớ tới những cô gái này (“Huế đẹp và thơ” của Nam Trân, “Hững hờ” của Tố Hữu…).
  • Những khổ thơ dường như mở đầu bằng một lời thốt ra trước một hình ảnh người nào đó tuy mờ ảo nhưng có thực:

“Mơ khách đường xa khách đường xa

Áo em trắng quá nhìn ko ra”

  • Mờ ảo vì khách đường xa và nhìn ko ra nhưng có thực vì áo em trắng quá. Hình ảnh biết bao thân thiết nhưng cũng rất đỗi xa vời. Xa ko chỉ là khoảng cách, và mối tình cũng xa vời vì xưa đã gắn bó, đã hứa hứa hẹn gì đâu. Vì thế nhưng mà người nào biết tình người nào có đặm đà. Người nào là anh hay là em? Có nhẽ là cả hai. Giữa hai người (Hàn Mạc Tử và cô gái nhưng mà thi sĩ đã từng thầm yêu trộm nhớ) là sương khói của ko gian, của thời kì, của mối tình chưa có lời ước hứa hẹn, làm sao biết được có đặm đà hay ko? Lời thơ cứ bâng khuâng hư thực và gợi một nỗi buồn xót xa.
  • Nhưng khổ thơ ko chỉ minh họa cho mối tình cụ thể giữa thi sĩ và người bạn gái. Đặt trong dòng kỉ niệm về Huế, ta thấy hiện lên trong sương khói của đất kinh đô hình ảnh rất đặc trưng của các cô gái Huế. Những cô gái Huế thường nhát gan quá, kín đáo quá nên xa vời, hư ảo quá. Những cô gái đấy lúc yêu, liệu tình yêu có đặm đà chăng? Đây ko phải là sự thẩm định hay trách móc người nào. Tình yêu càng thiết tha, càng hay đặt ra những nghi vấn tương tự.

4.3 Kết bài

  • Nêu cảm nhận về tác giả, tác phẩm

Tình trong thơ bao giờ cũng là tình riêng. Nhưng tình riêng chỉ có ý nghĩa lúc nói được tình của mọi người. Phép biện chứng của tình cảm nghệ sĩ là tương tự. Đối với sự tiếp thu của người đọc, nổi lên trước hết trong khổ thơ này, cũng như trong toàn thể bài thơ vẫn là hình ảnh thơ mộng và đáng yêu của cảnh và người xứ Huế.

Blog Nguyễn Tuấn Hùng sưu Tầm


Thông tin thêm

Top 4 bài văn phân tích tác phẩm Đây thôn Vĩ Dạ hay nhất

Top 4 bài văn phân tích tác phẩm Đây thôn Vĩ Dạ hay nhất -

Hàn Mặc Tử là thi sĩ của phong trào thơ mới với sức thông minh mạnh mẽ. ông đã mang tới làn gió mới cho văn học Việt Nam với những bài thơ thấm đượm tình yêu đớn đau, hướng về cuộc đời trần thế.

Một trong số đó phải kể tới bài thơ “Đây thôn Vĩ Dạ”. Ko chỉ là một bức tranh đẹp về một thôn Vĩ nhưng mà trong đó còn ẩn chứa tiếng lòng của con người tha thiết yêu đời, yêu người.

Những bài phân tích bài thơ “Đây thôn Vĩ Dạ” dưới đây sẽ giúp các độc giả cảm nhận rõ ràng nhất vẻ đẹp đó.

Xem Thêm Phân tích bài thơ Từ đấy của Tố Hữu

Xem Thêm Phân tích bài thơ vội vã của Xuân Diệu

Xem thêm Phân Tích Tác Phẩm Viếng Lăng Bác của Viễn phương

Xem Thêm Phân Tích tác Phẩm Trao Duyên của Nguyễn Du

1.  Phân tích bài thơ “Đây thôn Vĩ Dạ”

1.1 Mở bài

  • Giới thiệu tác giả, tác phẩm

Người nào sắm trăng tôi bán trăng cho

Trăng nằm yên trên cành liễu đợi chờ

Người nào sắm trăng tôi bán trăng cho

Chẳng bán tơ duyên ước hứa hẹn thề”.

“Lời rao trăng” đã trở thành nhạc điệu thân thuộc của tình yêu, lời bài hát nổi tiếng đấy bắt nguồn từ thi sĩ cũng rất nổi tiếng trong những năm ba mươi của thế kỉ XIX, vâng đó chính là Hàn Mặc Tử – một tên tuổi mãi mãi in đậm trong tấm lòng đọc giả.

Ông là “một hồn thơ mãnh liệt nhưng luôn quằn quại, đớn đau, dường như có một cuộc vật lộn và xâu xé dữ dội giữa vong linh và xác thịt”. “Đây thôn Vĩ Dạ” trích trong tập “Thơ Điên” là một bài thơ như thế.

Đây chính là thành phầm của nguồn thơ lạ lùng kia – là một lời tỏ tình với cuộc đời của một tình yêu vô vọng, yêu đơn phương nhưng ẩn bên dưới mỗi hàng chữ tươi sáng là cả một khối u hoài của tác giả.

Bài thơ còn là tình yêu tự nhiên, yêu con người Vĩ Dạ một cách nồng nàn – nơi chất chứa biết bao kỉ niệm và luôn sống mãi trong hồi ức của ông.

Chính vì thế đọc bài thơ này ta thấy được một phương diện rất đẹp của tâm hồn thi sĩ.

1.2 Thân bài

Nêu hoàn cảnh sáng tác tác phẩm:

“Đây thôn Vĩ Dạ” – bài thơ tuyệt bút này đã từng gây ra biết bao tranh luận bởi cái hay của nó ko chỉ trình bày ở nội dung nhưng mà còn hay ở nghệ thuật từ âm điệu, câu chữ, hình ảnh tới cả nghệ thuật tả cảnh ngụ tình được vận dụng một cách thành thục và khôn khéo, nhưng cảnh thì ít nhưng mà tình thì nhiều cho nên cả bài thơ là một âm điệu du dương được gảy lên từ tiếng lòng của chính thi sĩ.

Có tài liệu cho rằng bài thơ được gợi hứng từ bức ảnh phong cảnh Huế cùng mấy lời thăm hỏi của Hoàng Cúc – người yêu đơn phương nhưng mà ông đã thầm yêu trộm nhớ từ ngày xưa – một người con gái dịu dàng thướt tha của thôn Vĩ xứ Huế.

Nhưng bức tranh thôn Vĩ nhưng mà Hoàng Cúc gửi cho tác giả chỉ là cái cớ trực tiếp để phát sinh thơ, còn động lực và cội nguồn sâu xa làm nên cảm hứng thì Hàn Mặc Tử đã có sẵn lâu rồi, chỉ chờ tới thời cơ là nó sẽ bột phát.

Phân tích tác phẩm

  • Đó là vẻ đẹp của một dáng Huế yêu kiều – nơi đã khắc chạm một dấu ấn khó quên của một người con gái và cũng là nơi để lại một mối tình đơn phương trong lòng tác giả:

“Sao anh ko về chơi thôn Vĩ ?”

  • Xứ Huế mộng mơ đã từng là nơi khơi nguồn cho bao văn nghệ sĩ, ko ít người đã có những sáng tác xúc động về xứ Huế mộng mơ này: “Đã bao lần tới với Huế mộng mơ, tôi ôm ấp một tình yêu dịu ngọt” hay là “Trở lại Huế thương bài thơ khắc trong chiếc nón, em cầm trên tay ra đứng bờ sông…”, Huế có trong câu hát, có trong lòng mọi người và nay lại có trong thơ Hàn Mặc Tử. 
  • Câu thơ mở đầu bài thơ là một câu hỏi mang nhiều sắc thái: vừa hỏi, vừa nhắc nhở, vừa trách móc, vừa như là một lời giới thiệu và mời gọi mọi người. Câu thơ có bảy chữ nhưng chứa tới sáu thanh bằng đi liền nhau làm cho âm điệu trách móc cứ dịu nhẹ đi, trách đấy nhưng mà sao tha thiết và bâng khuâng thế! Nhưng người nào trách, người nào hỏi? Ko phải của Hoàng Cúc nhưng mà của chủ thể trữ tình Hàn Mặc Tử, từ nỗi lòng da diết với Huế của thi nhân nhưng mà vút lên câu hỏi tự vấn khắc khoải này. Thật sự ở thôn Vĩ có cái gì đặc trưng và quyến rũ nhưng mà tác giả đã thúc giục mọi người tới đấy? Ba câu thơ tiếp theo sẽ vẽ ra một hình tượng chung – một mảnh vườn thôn Vĩ:

“Nhìn nắng hàng cau nắng mới lên

Vườn người nào mướt quá xanh như ngọc

Lá trúc che ngang mặt chữ điền”

  • Thôn Vĩ hiện lên trong thơ Hàn Mặc Tử thật giản dị nhưng mà sao đẹp quá! Bằng tình yêu tự nhiên của mình, tác giả đã mở ra trước mắt ta một bức tranh tự nhiên tuyệt tác, đẹp một cách lộng lẫy. Thôn Vĩ nói riêng và Huế nói chung được đặc tả bằng ánh sáng của buổi rạng đông và một vườn cây thân thuộc. Đây là ánh nắng nhưng mà ta có thể bắt gặp trong bài “Mùa xuân chín” của tác giả:

“Trong làn nắng ửng khói mơ tan

Đôi mái nhà tranh lấm tấm vàng”

  • Nắng trong thơ Hàn Mặc Tử khác thường, đầy ấn tượng với những “nắng tươi”, “nắng ửng”, còn ở đây là “nắng mới lên”. Điệp từ “nắng” đã tỏa sức nóng cho bức tranh, cho sự sống, nắng ở đây trong và sáng đang trải dài trên những tán cau còn ướt đẫm sương đêm. Hàng cau hiện lên trong một khoảnh khắc đặc trưng, gắn liền với cái “nắng mới lên” trong trẻo, tinh khôi, thật cụ thể và đầy gợi cảm trong buổi sớm mai.
  • Nắng mới cũng còn có ý tức là nắng của mùa xuân, mở đầu cho một năm mới nên bao giờ cũng bừng lên rực rỡ nồng nàn. Đó là những tia nắng trước nhất chiếu rọi xuống làng quê, chiếu thẳng vào những vườn cây tươi mát, sum sê làm cho những hạt sương đêm đọng lại sáng lên, nhấp nhánh như những viên ngọc được đính vào chiếc áo choàng nhung xanh mượt:

“Vườn người nào mướt quá xanh như ngọc”

  • Câu thơ sử dụng đại từ phiếm chỉ “người nào” để nói tới con người xứ Huế. Câu thơ có vẻ đẹp thật long lanh, vì có sắc “mướt” chăng? Hay vì được sánh với “ngọc” chăng? Vườn thôn Vĩ như một viên ngọc nhấp nhánh đang tỏa vào ko gian cái sắc xanh của mình. Quang cảnh đơn sơ nhưng vô cùng lộng lẫy, chỉ bằng một vài từ gợi tả “mướt quá” và so sánh “xanh như ngọc” Hàn Mặc Tử đã tạo nên một bức tranh quê rực rỡ, chan hòa sự sống. Qua đó chứng tỏ, thi sĩ là một ngòi bút có tài quan sát tinh tế và trí tượng phong phú. Và cảnh vật đấy như sinh động hẳn lên lúc có sự hiện diện của con người, nhưng người ở đây ko phải toàn diện từ đầu tới chân nhưng mà chỉ là khuôn mặt “chữ điền” kín đáo, dịu dàng và phúc hậu:

“Lá trúc che ngang mặt chữ điền”

  • Ở đây có hơi hướng Á Đông cổ điển, mặt chữ “điền” là khuôn mặt đượm nét phúc hậu đoan trang, nếu nói “lá trúc che ngang” thì chỉ có thể nói về một cô gái có vẻ đẹp rất Huế. Cô gái nhát gan đứng nhấp nhoáng sau những lá trúc càng chứng tỏ “vườn người nào” và vườn cô gái đứng chỉ là một. Tự nhiên và con người hài hòa với nhau đã tạo nên cái thần thái, cái hồn của Vĩ Dạ – một Vĩ Dạ vốn thơ mộng. Và đối với tâm tưởng của Hàn Mặc Tử, đó là thôn Vĩ của tình yêu và hoài niệm.
  • Thôn Vĩ nằm cạnh ngay bờ sông Hương êm đềm nên ắt hẳn nhịp sống của con người ở đây cũng sẽ bị chi phối bởi cái yên ả của sông Hương: “Dòng sông Hương vẫn yên ả lững lờ trôi” – nhẹ nhõm nhưng mà vô cùng đẹp. Từ cách tả cảnh làng quê ở khổ đầu tác giả đã chuyển sang tả cảnh sông với niềm bâng khuâng, nỗi nhớ mong, sầu muộn hư ảo trong giấc mộng. 
  • Ở khổ thơ thứ hai tâm trạng của tác giả đã chuyển sang một gam khác nên bước vào khổ thơ này chính là bước vào ko gian tâm trạng riêng của Hàn Mặc Tử:

“Gió theo lối gió, mây đường mây

Dòng nước buồn thiu, hoa bắp lay

Thuyền người nào đậu bến sông trăng đó

Có chở trăng về kịp tối nay”

  • Thực tại phiêu tàn khởi đầu bao trùm cả bài thơ. Nhịp thơ 4/3 cùng với hai hình ảnh đối lập: “gió” và “mây” đã gợi lên nỗi buồn vì mây và gió trôi nổi, lang thang chính vì thế nhưng mà nó bay thẳng vào thơ của Hàn Mặc Tử. Cái buồn sẵn có của nó liên kết với vần thơ của tác giả thì chính nó đã tự làm cho nó buồn hơn bởi: gió đi theo đường của gió, mây theo đường của mây, gió và mây từ nay xa cách nhau, ko còn là bạn đồng hành của nhau nữa nên ko còn lí do gì để gặp nhau. 
  • Mượn hình ảnh mây và gió tác giả muốn nói lên tâm trạng buồn của mình, về sự xa cách của mình và người yêu và cũng có thể sự xa cách đó là vĩnh viễn vì Hàn Mặc Tử hiện giờ đã là một phế nhân, đang nằm chờ cái chết. Chúng ta ko còn thấy giọng thơ tươi mát, đầy sức sống như ở đoạn trước nữa nhưng lại bắt gặp một tâm hồn đau buồn, u uất:

“Dòng nước buồn thiu hoa bắp lay”

  • Dòng sông Hương hiện lên mới buồn làm sao với những bông hoa bắp màu xám tẻ nhạt. Với giải pháp nhân hóa “dòng nước buồn thiu” đã làm cho hình ảnh dòng nước trở thành u buồn, xa vắng. “Dòng nước buồn” vì tự mang trong lòng một tâm trạng buồn hay nỗi buồn chia phôi của gió – mây đã bỏ buồn vào dòng sông? Câu thơ này dường như còn trình bày nhịp sống thường nhật của người dân nơi đây: một lối sống êm đềm và buồn tẻ. Hình ảnh “hoa bắp lay” gợi một nỗi buồn hiu hắt – một nỗi buồn bao phủ từ bầu trời tới mặt đất, từ đất, gió, mây tới dòng nước và hoa bắp trên sông. Đằng sau những cảnh vật đấy là tâm trạng của một con người mang nặng một nỗi buồn xa cách, một mối tình vô vọng, tất cả hiện giờ chỉ là hư ảo trong mộng tưởng.
  • Trên cái xu thế đang trôi đi, chảy đi, thi sĩ chợt ước ao một thứ có thể ngược dòng “về” với mình, đấy là “trăng”:

“Thuyền người nào đậu bến sông trăng đó

Có chở trăng về kịp tối nay? ”

  • Một ko gian tràn trề ánh trăng, một dòng sông trăng, một bến đò trăng, một con thuyền đầy trăng…Ko gian “bến sông trăng” nghe sao nhưng mà thân thuộc tới thế: “Bến sông trăng ôi nỗi nhớ đã đi qua mong tìm tới, biết lúc nào được gặp lại em yêu hỡi. Trong cái lãnh cung của sự chia phôi, vốn ko có “niềm trăng và ý nhạc” nên thi sĩ ước ao có trăng về như một niềm khát khao, một tri kỉ, một vị phúc tinh. Ko biết thuyền có chở trăng về kịp cho người trên bến đợi hay ko ? – đó là một câu hỏi biểu lộ niềm lo lắng của một số phận ko có tương lai.

  • Tác giả hiểu căn bệnh của mình nên ông tự ti về thời kì ngắn ngủi của cuộc đời mình. Giờ đây đối với ông, sống là chạy đua với thời kì, ông luôn tranh thủ từng ngày, từng buổi trong cái quỹ thời kì còn quá ít ỏi của mình. Chữ “kịp” nghe thật xót xa, đớn đau, gây nên nỗi xót thương cho người đọc. Bằng câu hỏi tu từ “có chở trăng về kịp tối nay ?” cùng với hình ảnh vừa hư vừa thực ở đoạn cuối thơ vừa như khắc khoải, phấp phỏng, vừa như hi vọng kì vọng một cái gì đó đang rời xa, biết lúc nào trở lại. Đây chính là nỗi ước ao tha thiết với một nỗi buồn man mác của Hàn Mặc Tử lúc vọng nhớ về thôn Vĩ Dạ.
  • Tiếp nối mạch thơ trên, khổ thơ thứ ba trình bày một nỗi niềm canh cánh của thi nhân trong cái mênh mông, rộng lớn của trời đất. Đó là sự kỳ vọng, kì vọng, mong mỏi và một niềm khắc khoải khôn nguôi. Mặc dù lời thơ thấm đẫm nỗi buồn của tâm trạng nhưng tác giả vẫn ko quên gợi cho ta về cảnh đẹp của Huế cũng như con người ở đây:

“Mơ khách đường xa khách đường xa

Áo em trắng quá nhìn ko ra

Thuyền người nào đậu bến sông trăng đó

Có chở trăng về kịp tối nay”

  • Vườn đẹp, trăng đẹp và hiện giờ là tới hình bóng đẹp của người “khách đường xa”. Điệp từ “khách đường xa” liên kết với nhịp thơ 4/3 trình bày nỗi niềm trông ngóng tới da diết của tác giả. Đây còn là cách nói về nỗi cách xa nhưng ko chỉ có ko gian nhưng mà còn có sự xa cách về tâm hồn và tình cảm. Có thể “đường xa” là xa về ko gian, về thời kì nhưng cũng có thể là “đường tới trái tim xa”, cho nên tất cả chỉ gói gọn trong một chữ “mơ” duy nhất.
  • Hình ảnh “sương khói” cùng với cụm từ “nhìn ko ra” gợi lên hình ảnh của cô gái thôn Vĩ ngày xưa chập chờn trong cõi mộng tạo cho thi sĩ một cảm giác bâng khuâng, ngơ ngẩn. Nhưng mà vì sao lại “nhìn ko ra” ? Có nhẽ là do màu áo trắng của cô gái Huế trắng quá hòa lẫn vào làn sương mờ ảo. Thật ra “nhìn ko ra” ko phải là ko nhìn ra, đây chỉ là một cách nói để cực tả sắc trắng – trắng một cách kì lạ, bất thần. Và hình như giữa mĩ nhân áo trắng đấy với thi nhân có một khoảng cách nào đó khiến tác giả ko khỏi ko nghi ngờ:

“Ở đây sương khói mờ nhân ảnh

Người nào biết tình người nào có đặm đà”

  • “Ở đây sương khói mờ nhân ảnh” phác họa một cảnh tượng mờ mờ, ảo ảo lại còn có cả sương và khói làm cho ta thấy con người này đang ở ranh giới giữa hai toàn cầu sống và chết, và toàn cầu nào cũng mù mờ đáng sợ. Câu thơ diễn tả rất đắt nỗi đau của một con người đang phải đối đầu với “sinh, lão, bệnh, tử”. Tác giả đã cố níu kéo, cố bám víu nhưng ko được vì cảnh và đời chỉ toàn là “sương” với “khói”. Điều đặc trưng ở hai câu thơ này là ngoài nói về nỗi đau, tác giả còn mô tả rất thực về cảnh Huế – kinh thành sương khói. Trong màn sương khói đấy, con người như nhòa đi và có thể tình người cũng nhòa đi nên tác giả rất sợ điều đó.
  • Tác giả ko dám khẳng định tình mình với cô gái Huế nhưng mà chỉ nói “người nào”– điệp từ “người nào” dường như xuyên suốt cả bài thơ, khổ thơ nào cũng có sự hiện diện của “người nào”, từ “vườn người nào”, “thuyền người nào” và hiện giờ thì “người nào biết tình người nào có đặm đà”. Câu thơ ngân xa như một tiếng than, nỗi đau của Hàn Mặc Tử như đang trải ra, vào cõi mênh mông vô cùng. Lời thơ dường như nhắc nhở nhưng ko bộc lộ vô vọng hay hi vọng nhưng mà là toát lên một sự thất vọng. Sự thất vọng của một thi nhân – người chủ của những mối tình “khuấy” mãi ko thành khối, của một trái tim khát khao mến thương nhưng mà ko bao giờ và mãi mãi ko có tình yêu trọn vẹn. Lời thơ như một lời thanh minh làm cho ta cảm thấy thông cảm và xót xa cho tác giả nhiều hơn.
  • Bài thơ “Đây thôn Vĩ Dạ” khởi đầu là một câu hỏi tu từ “Sao anh ko về chơi thôn Vĩ ?” và kết thúc bài thơ cũng là một câu hỏi tu từ “Người nào biết tình người nào có đặm đà ?” làm cho nỗi niềm của tác giả được đẩy thêm tầm vóc. Những câu hỏi tu từ trong bài dường như cứ xoáy lên mỗi lúc một cao hơn ? Cảnh vật thì đẹp nhưng những hình ảnh về mảnh vườn xanh mướt, về bến sông trăng, về con thuyền và cả mối tình của tác giả dường như vô tình làm nhòe đi để tạo nét mênh mang, thích hợp với tâm trạng của thi sĩ – một con người đang ở giữa hai bờ của sự sống và cái chết. Cảnh thật lung linh, huyền ảo, đầy thơ mộng nhưng lồng vào đấy là tâm trạng của chủ thể trữ tình thì cũng trở thành buồn, buồn nhưng nhưng mà có hồn.
  • Có nhẽ âm hưởng của bài thơ chỉ cô đúc trong một chữ “buồn” nhưng ko làm cho người ta bi quan, bởi đằng sau nỗi niềm đấy của thi nhân ta thấy được một tình yêu tự nhiên mãnh liệt, nồng nàn và một khát vọng về cuộc sống ấm tình hơn. Những cụ thể, những thủ pháp nghệ thuật, cách cấu tứ đã được Hàn Mặc Tử vận tải bằng chính tình cảm của mình. Đọc cả bài thơ, ta ko thấy có cái gì gượng gạo ép, trái lại ta như đang cùng sống với thi sĩ trong cái toàn cầu huyền ảo của ông. Bài thơ là sự liên kết, giao hòa giữa tình và cảnh bộc lộ những nét đẹp, những nét trong sáng gắn với quê hương Vĩ Dạ của Hàn Mặc Tử.
  • “Đây thôn Vĩ Dạ” là một bức tranh đẹp về cảnh và người của một miền quê quốc gia qua tâm hồn thơ mộng, giàu trí tưởng tượng và đầy mến thương của một thi sĩ đa tình đa cảm. Bằng thủ pháp nghệ thuật liên tưởng cùng với những câu hỏi tu từ xuyên suốt bài thơ, tác giả Hàn Mặc Tử đã phác họa ra trước mắt ta một quang cảnh nên thơ, đầy sức sống và ẩn trong đấy là nỗi lòng của chính thi sĩ: nỗi đớn đau trước sự độc thân, buồn chán trần thế, đau cho số phận ngắn ngủi của mình. Dầu vậy nhưng ông vẫn sống hết mình trong sự đớn đau của ý thức và thể xác. Điều đó chứng tỏ ông ko buông thả mình trong dòng sông số phận nhưng mà luôn nỗ lực vượt lên nó để lúc xa lìa cõi đời sẽ ko còn gì phải hối tiếc.

1.3 Kết bài

  • Nêu suy nghĩ của anh chị về tác phẩm

Trải qua bao năm tháng, cái tình của Hàn Mặc Tử vẫn còn tươi nguyên, sốt dẻo và day dứt trong lòng người đọc. “Tình yêu trong ước mơ của con người đớn đau đấy có sức bay bổng kỳ lạ” nhưng nó cũng giản dị, trong sáng và tươi đẹp như làng quê Vĩ Dạ. Đây là một nghệ sĩ tài hoa, một trái tim suốt cuộc đời luôn thổn thức tình yêu, một tâm hồn thi sĩ đã biến những nỗi đau thương, xấu số của đời mình thành những đóa hoa thơ, nhưng mà trong đó thơm ngát nhất, thanh khiết nhất là “Đây thôn Vĩ Dạ”.

2. Bài văn phân tích “Đây thôn Vĩ Dạ” 

2.1 Mở bài

  • Giới thiệu tác giả tác phẩm

“Đây thôn Vĩ Dạ” là một bài thơ hoài niệm. Theo tư liệu về Hàn Mạc Tử, lúc còn làm việc ở Sở Đạc điền Quy Nhơn, Hàn Mặc Tử đã đem lòng yêu Hoàng Thị Kim Cúc – con gái ông chủ sở Đạc điền Quy Nhơn, quê ở thôn Vĩ, xứ Huế. Tất cả tình cảm của mình Hàn Mạc Tử gửi gắm vào tập Gái quê. Lúc Hoàng Cúc theo cha về nghỉ hưu ở Huế – Vĩ Dạ, Hàn Mặc Tử xem như nàng đã đi lấy chồng.

Ngày mai tôi bỏ làm thi sĩ

    Em lấy chồng rồi, hết ước mơ

  Tôi sẽ đi tìm mỏm đá trắng,

 Ngồi lên đó thả cái hồn thơ.

Hàn Mạc Tử lúc lâm bệnh hủi năm 1936. Năm 1939, Hàn thu được tấm bưu ảnh của Kim Cúc gửi tặng, đó là một bức ảnh chụp phong cảnh xứ Huế, có sông nước, có thuyền, có bến có trăng, cùng những hàng cau cao vút kèm theo dòng chữ của Hoàng Cúc để xoa dịu thi sĩ. Bức bưu thiếp đã đánh thức xúc cảm của thi sĩ, nên có bài thơ tuyệt bút này.

2.2 Thân bài

Phân tích khổ 1:

  • Khổ thứ nhất mở đầu bằng một câu hỏi tu từ. Câu thơ thoáng như một lời trách móc nhẹ nhõm có pha chút tiếc nuối của người nào đó, nhưng đằng sau đó là lời chào mời tha thiết khách tới thăm để được thưởng thức cảnh đẹp của “thôn Vĩ”.
  • Về thôn Vĩ để được “nhìn nắng hàng cau nắng mới lên”. Thi sĩ nói tới cây cau trước tiên vì cau là loài cây thanh nhã, xinh xẻo với thân thẳng tắp, tán lá xanh tươi, gợi sự thẳng thắn thủy chung. Hình ảnh hàng cau ở đây còn có một cụ thể khó quên, đấy là “Nắng hàng cau, nắng mới lên”. Điệp từ “nắng” gợi cho ta ánh nắng sớm mai, biểu tượng cho sức sống, thú vui đang lan tỏa tràn đầy mặt đất. Trong ánh nắng sớm mai, những thân cau còn đọng sương đêm sáng lên nhấp nhánh như đang vươn lên hút lấy những ánh vàng rực rỡ
  • Cảnh đẹp, thu hút sự chú ý của tác giả. Câu thơ thứ ba cất lên như một tiếng reo thích thú bộc lộ sự ngạc nhiên, ngưỡng mộ. Quang cảnh Vĩ Dạ đẹp như một bức tranh: “Vườn người nào mướt quá xanh như ngọc”. Vườn Vĩ Dạ với những cây trái được sự chăm sóc bởi bàn tay khôn khéo, lại được tắm gội mưa gió thường xuyên, nên mượt nhưng mà và dưới ánh nắng sớm mai nhấp nhánh như những viên ngọc bích. Hình ảnh so sánh của tác giả trong câu thơ vừa chuẩn xác, vừa gợi cảm. Có thể nói, tả vườn của Hàn Mặc Tử đã đạt tới độ tinh tế của một họa sĩ tài hoa.
  • Chỉ bằng vài nét vẽ chấm phá, Hàn Mạc Tử đã phác họa được quang cảnh khu vườn một làng quê xứ Huế vừa thân thuộc, bình dị, vừa thi vị lạ mắt. Ngắm vườn xứ Huế trong cái “nắng mới lên” thật thanh thản. Nhưng cảnh vật Vĩ Dạ bỗng sinh động hẳn lên, lúc bóng vía con người xuất hiện: “Lá trúc che ngang mặt chữ điền”. Mặt chữ điền thường gợi về vẻ đẹp phúc hậu. trang trọng, quý phái, còn lá trúc gợi cái dáng vẻ mảnh mai, xinh xẻo, thanh nhã. Câu thơ ngoài ý nghĩa tả thực: nhấp nhoáng sau khóm trúc có khuôn mặt rất phúc hậu của người nào đó hình như đang dõi theo khách đường xa, còn có ý nghĩa tượng trưng, làm mới hóa.
  • Cảnh và người tô điểm cho nhau: cảnh xinh xẻo, thơ mộng, người phúc hậu quý phái. Tất cả tạo nên một vẻ đẹp kín đáo, dịu dàng. Nhờ thế câu thơ đã làm bật được cái vong linh vườn cây xứ Huế nhưng mà khổ thơ tập trung bộc lộ.
  • Tóm lại, bằng những cụ thể rất thân thuộc và bình dị, Hàn Mạc Tử đã khắc họa một bức tranh quê Vĩ Dạ tràn đầy sức sống với vẻ đẹp bất thần, có sự hài hòa giữa cảnh và người. Đoạn thơ làm khơi dậy trong tâm hồn người đọc biết bao nỗi niềm quê hương làng mạc Việt Nam.

Phân tích khổ 2:

  • Khổ thơ thứ hai cho thấy một toàn cầu khác của Huế: Dòng sông Hương và vẻ đẹp êm đềm trầm tư của Vĩ Dạ nói riêng và Huế nói chung.
  • Về với Vĩ Dạ, về với Huế, với núi Ngự, sông Hương, Hàn Mạc Tử cũng cảm thu được cái vong linh, cái nhịp độ rất Huế đấy. Quang cảnh Huế dưới ngòi bút của Hàn Mặc Tử có sông nước, bờ bài, có gió, có mây và con thuyền người nào đó đậu dưới trăng nơi bến vắng. Tất cả tạo nên một bức tranh êm đềm, thơ mộng. 

“Gió theo lối gió, mây đường mây

Dòng nước buồn thiu hoa bắp lay”

  • Hai câu thơ tả cảnh nhưng thấm đẫm tình người. Hai câu thơ gợi cảm giác chia ly buồn vắng tới não nùng. Phải chăng một mối tình đơn phương, chưa có phút giây gặp mặt ngọt ngào đã sớm chia li nên cảnh cũng hòa vào lòng người nhưng mà sầu tủi, phân li? Bởi đang trong tâm trạng buồn tương tự nên nhìn vào đâu cũng thấy buồn. Gió thổi mây bay thường là một chiều, nhưng đây lại đứt gãy, như là ko có sự gặp mặt. Điệp từ “gió” và “mây” đã thể xuất hiện điều đó. Và ngay tới dòng nước vô tri kia cũng trở thành buồn hiu cùng với hoa bắp hiu hắt khẽ “lay”
  • Hai câu thơ ko chỉ tả cảnh và tình trong cảnh, nhưng mà dường như còn muốn tả cái nhịp độ của cảnh. Đó là cái nhịp độ êm đềm, lững lờ, nét trầm tư rất tiêu biểu ko nơi nào có được của Huế. Hai câu thơ có cái nhịp thong dong chậm rãi cũng đã diễn tả rất thành công cái xúc cảm trên.
  • Viết về Huế ko thể ko tả trăng. Trăng dưới ngòi bút của Hàn Mạc Tử huyền ảo, tràn đầy vũ trụ, tạo nên một ko khí nửa thực, nửa hư như trong mộng:

“Thuyền người nào đậu bến sông trăng đó

Có chở trăng về kịp tối nay”

  • Chỉ có trong mộng thì sông mới là sông trăng và thuyền mới chở trăng. Ở đây Hàn Mặc Tử là con người có con mắt rất mơ, rất ảo. Quan sát sự thực thì sự thực thành mộng mị, nhìn vào mộng mị lại thấy sẽ sang địa hạc huyền diệu. Lời thơ của Tử thanh tao quá! Ngọt lịm cả người” (Bích Khê).
  • Trăng là biểu tượng cho cái đẹp của cuộc đời và tự nhiên. Trăng cũng tượng trưng cho hạnh phúc yên bình. Vì vậy, hình ảnh thơ của Hàn Mặc Tử đã khơi dậy trong trái tim người đọc một niềm tin, thú vui, một khát vọng hướng tới cái đẹp hoàn mỹ và thánh thiện. Những lời thư lại cất lên như một câu hỏi vô vọng. Hai câu thơ sau của khổ thơ trình bày tâm trạng khát khao gặp mặt đồng thời cũng trình bày nỗi niềm lo lắng. phấp phỏng về sự muộn màng. Chỉ một chữ “kịp” câu thơ cuối cùng đã nói lên điều đó. 

pasted image 0 1 1

Phân tích khổ 3:

  • Khổ thơ thứ ba cho thấy vẻ đẹp huyền ảo của xứ Huế và tình người yêu đời thiết tha nhưng mà xa xăm vô vọng của tác giả.

      “Mơ khách đường xa, khách đường xa

Áo em trắng quá nhìn ko ra”

  • Điệp ngữ “khách đường xa” vừa trình bày tâm trạng khắc khoải nhớ mong tha thiết vừa diễn tả cái khoảng cách xa vời của mối tình đơn phương vô vọng. Vì vậy, “mơ khách đường xa” tác giả chỉ thấy “áo’’ nhưng “nhìn ko ra”. Cô gái này là người nào? Một cô gái Huế nào đó hay chính là cô gái thôn Vĩ chập chờn trong cõi mộng của thi sĩ làm cho tác giả có cảm giác bâng khuâng hư thực? Chỉ biết đây là một hình ảnh vừa rất đỗi thân thiện tha thiết vừa xa xôi. Thân thiện vì nó đã trở thành một hoài niệm túc trực, xa vời vì khoảng cách thời kì, ko gian và làn khói sương của một mối tình chưa có lời ước hứa hẹn “Áo em trắng quá nhìn ko ra” là một câu thơ khá rực rỡ. Màu trắng là màu áo dài của nữ sinh xứ Huế và cũng là màu gợi về sự thanh khiết trong sáng rất thích hợp với cô gái trong mộng tưởng. Cái màu trắng cả ko gian, làm nhập nhòe cả thị giác của tác giả. Và “áo trắng quá” lại càng khó trông thấy lúc lẩn vào sương khói hư ảo của Huế lắm nắng, nhiều mưa và sương khói của mối tình chưa có ước hứa hẹn.
  • Vì vậy, tình cảm của người con gái thôn Vĩ hôm nào có bền chặt cho chăng? “Người nào biết tình người nào có đặm đà?”.
  • Trong đau thương tột cùng nhưng mà thi sĩ vẫn có những phút giây thả hồn trong trẻo để hướng về một miền quê thân thiết và một mối tình đây mộng ảo để tạo nên một “viên ngọc thơ tuyệt vời, chói lọi nghìn năm” Chế Lan Viên .
  • Bài thơ cố nhiên có một xuất xứ, có một nguồn cảm hứng cụ thể, nhưng qua việc phân tích, ta thấy, tác phẩm đã vượt xa ranh giới của những gì cụ thể, đạt tới sự nói chung hóa nghệ thuật cao độ để tới với cuộc đời rộng lớn.

2.3 Kết bài:

  • Nêu cảm nhận về bài thơ

Đây thôn Vĩ Dạ của Hàn Mặc Tử ko chỉ là một bài thơ trình bày tình yêu với một người con gái xứ Huế, thậm chí ko chỉ dành riêng cho một thôn Vĩ cụ thể nhưng mà còn là lời tâm tình thiết tha, là lời trăng trối của thi sĩ Hàn Mặc Tử về tình yêu day dứt và quá đỗi sâu nặng đối với cuộc đời này.

3. “Đây thôn Vĩ Dạ” ko chỉ là một bài thơ tình yêu với người con gái xứ Huế

3.1 Mở bài:

Giới thiệu tác giả và tác phẩm

Hàn Mặc Tử là hồn thơ có sức thông minh mạnh mẽ trong phong trào Thơ mới nhưng mà tiêu biểu trong số đó là “Đây thôn Vĩ Dạ”. Bài thơ ko chỉ là một bài thơ tình yêu thông thường nhưng mà ẩn chứa trong đó còn là tình yêu tự nhiên, sự day dứt của Hàn Mặc Tử đối với cuộc đời và đối với chính mình.

Giới thiệu về xuất xứ tác phẩm

Xuất xứ: Bài thơ gợi hứng từ mối tình của Hàn Mặc Tử với cô gái quê ở Vĩ Dạ (Huế) đó là Hoàng Thị Kim Cúc. Một lần, lúc biết tin Hàn bị lâm trọng bệnh, Kim Cúc gửi cho Hàn một tấm thiệp vẽ cảnh Huế có người chèo đò trên sông Hương với lời thăm chúc thi sĩ nhanh chóng hồi phục…

3.2 Thân bài:

Phân tích các giải pháp tu từ để thấy được vẻ đẹp của tự nhiên trong khổ 1

“Sao anh ko về chơi thôn Vĩ

Nhìn nắng hàng cau nắng mới lên

Vườn người nào mướt quá xanh như ngọc

Lá trúc che ngang mặt chữ điền”

  • Câu mở đầu là câu hỏi tu từ nhưng gợi nhiều cách hiểu “Sao anh ko về chơi thôn Vĩ?”, có thể là lời trách nhẹ nhõm, lời mời gọi tha thiết của thi sĩ hay đúng hơn là lời tự vấn, tự trách, tự hỏi mình của thi sĩ..

pasted image 0 2 1

  • Tác giả mô tả cảnh đẹp ở Huế: với những hàng cau thẳng tắp, cao vút, vượt lên những cây khác, nhưng cái đẹp của thôn Vĩ ko phải do nắng hay hàng cau nhưng mà là do sự liên kết “nắng hàng cau”, và cái nắng ở đây là “nắng mới”, cái nắng tươi rói, trong trẻo, tinh khiết. Hình ảnh “vườn người nào mướt quá, xanh như ngọc” càng làm cho thôn Vĩ trở thành tươi tỉnh lạ thường…
  • Hình ảnh con người xuất hiện càng làm cho bức tranh trở thành sinh động, nhưng con người hiện lên kín đáo: “Lá trúc che ngang mặt chữ điền” – ý nghĩa tượng trưng cho vẻ đẹp con người xứ Huế.

“Gió theo lối phong vân đường mây

Dòng nước buồn thiu hoa bắp lay

Thuyền người nào đậu bến sông trăng đó

Có chở trăng về kịp tối nay”

  • Cảnh thực: Trên sông Hương, có lối gió đường mây cuối chân trời, có thuyền đậu bến sông trăng, và thuyền chở đầy trăng… Đó là cảnh tượng mơ hồ. huyền ảo rất hợp với cảnh xứ Huế.
  • Ý nghĩa tượng trưng: Những câu thơ mô tả tâm trạng. “Lối gió, đường mây’’ là những ẩn dụ ý nói lứa đôi mỗi người một ngả. Sự tinh tế của câu thơ là ở chỗ ẩn dụ ko hoàn toàn, trình bày tình cảm chưa rõ rệt, đúng với trong thực tiễn.
  • Tác dụng của những câu hỏi tu từ: “Thuyền người nào… Có chở trăng về kịp tối nay?” làm cho ý thơ có gì như lập cập, thúc giục; và có những ngụ ý do ko nói hết căn nguyên của câu hỏi, nên câu thơ càng kì bí hơn.

“Mơ khách đường xa khách đường xa

Áo em trắng quá nhìn ko ra

Ở đây sương khói mờ nhân ảnh

Người nào biết tình người nào có đặm đà”

  • Các hình ảnh mờ ảo, cách viết kín đáo nhưng nhiều sức gợi.
  • Người ta thường nói Huế tím, Huế trắng để chỉ màu áo của các thiếu nữ, có phải vậy nhưng mà Hàn Mạc Tử phái bối rối thốt lên, bởi áo em trắng hay sương khói mờ nhân ảnh…
  • Câu cuối cùng mang chút hoài nghi nhưng mà chứa chan niềm yêu thiết tha: “Người nào biết tình người nào có đặm đà?”.

3.3 Kết bài

  • Nêu cảm nhận về tác giả, tác phẩm

Bài thơ Đây thôn Vĩ Dạ có xuất xứ và cảm hứng chủ đạo hướng về một người con gái, một miền quê cụ thể, nhưng với sức nói chung hóa nghệ thuật, bài thơ vượt qua ranh giới những gì cụ thể để tới với một miền quê, với tất cả chúng ta. Đó là tình yêu tha thiết và sâu nặng của thi sĩ đối với con người, với quê hương, với cuộc sống và với tất cả cuộc đời này.

4. Hình ảnh con người và xứ Huế đẹp nên thơ trong “Đây thôn Vĩ Dạ”

4.1 Mở bài

  • Giới thiệu về tác giả, tác phẩm

Tự nhiên đẹp, làng quê đất đai trù phú tạo cho Hàn Mặc Tử tình yêu cuộc sống, yêu con người. Nguồn mạch thứ hai là tấm lòng yêu quý, tình yêu nửa thực, nửa hư như một mong ước muốn được bộc bạch.  Ông để lại cho văn học Việt Nam nhiều tác phẩm có trị giá như: “Gái quê”, “Thơ điên”, “Chơi giữa mùa trăng”… Rực rỡ và gây xúc động nhất là bài “Đây thôn Vĩ Dạ” được trích trong tập “Thơ điên”. Bài thơ là bức tranh tuyệt đẹp về miền quê quốc gia và là tiếng lòng của một con người tha thiết yêu đời, yêu người

4.2 Thân bài

Phân tích vẻ đẹp tự nhiên trong khổ 1

“Sao anh ko về chơi thôn Vĩ?”

  • Câu hỏi làm sống dậy kỉ niệm về thôn Vĩ, nói rộng hơn về xứ Huế, trong tâm hồn thắm thiết và thơ mộng của Hàn Mặc Tử.
  • Cảnh buổi sớm nơi thôn Vĩ: Nắng mới lên, chiếu sáng, lấp loáng những hàng cau. Vĩ Dạ có những hàng cau thẳng tắp thân cao vượt lên trên các mái nhà và những tán cây. Những tàu cau còn bóng nhoáng sương đêm như hút lấy ánh sáng lúc sớm mai.
  • Vườn người nào mướt quá xanh như ngọc là câu thơ ko có gì rực rỡ tân kỳ lắm về mặt thông minh hình ảnh và từ ngữ, nhưng càng nghĩ càng thấy tả những vườn cây xanh tươi, xum xuê của Vĩ Dạ cũng chỉ có thể nói như thế nhưng mà thôi. Mỗi ngõ nhà ở Vĩ Dạ, nói chung ở Huế, được gọi là những nhà vườn. Vườn bọc quanh nhà, gắn với ngôi nhà xinh xinh thường là nhà trệt, thành một cấu trúc thẩm mỹ chặt chẽ. Xuân Diệu gọi mỗi cấu trúc đấy là một bài thơ tứ tuyệt. Vì thế vườn được chăm sóc chu đáo: những cây cảnh và cây ăn quả đều xanh tốt mơn mởn và sạch sẽ, dường như được cắt tỉa, lau chùi, mài giũa thành những cành vàng lá ngọc. 
  • Sự ví von ở đây được nâng lên theo hướng làm mới hóa. Thiên hướng làm mới hóa được đẩy lên cao hơn nữa ở câu thứ tư: Lá trúc che ngang mặt chữ điền Đã gọi là làm mới hóa thì ko nên hiểu theo nghĩa tả thực, tuy rằng làm mới hóa cũng xuất phát từ sự thực: nhấp nhoáng đằng sau những hàng rào xinh xẻo những khóm trúc, có bóng người nào đó kín đáo, dịu dàng, phúc hậu.

pasted image 0 3 1

Phân tích vẻ đẹp tự nhiên trong khổ 2

  • Trong khổ thơ thứ hai, dòng kỉ niệm vẫn tiếp tục. Nhớ Huế ko thể ko nhớ dòng sông Hương.
  • Dòng sông Hương, gió và mây. Con thuyền người nào đó đậu dưới ánh trăng nơi bến vắng… Bốn câu thơ như diễn tả cái nhịp độ nhẹ nhõm, chậm rãi của Huế.

“Gió theo lối gió, mây đường mây

Dòng nước buồn thiu hoa bắp lay”

  • Cái tinh tế ở đây là làn gió thổi rất nhẹ, ko đủ cho mây bay, ko đủ cho nước gợn, nhưng gió vẫn run lên nhè nhẹ cho hoa bắp lay. Tất nhiên, đây phải là cảnh sông Hương chảy qua Vĩ Dạ lững lờ trôi về phía cửa Thuật. Đúng là nhịp độ của Huế rồi.
  • Hai câu tiếp theo đầy trăng. Cảnh trong kỷ niệm nên cảnh cũng chuyển theo logic của kỉ niệm. Cảnh sông Hương ko gì thơ mộng hơn là dưới ánh trăng Hàn Mạc Tử cũng ko lẽ gì hơn là mê trăng. Trăng trở thành nhân vật có tính huyền thoại trong nhiều bài thơ của ông. Ánh trăng huyền ảo tràn đầy vũ trụ, tạo nên một ko khí hư ảo, như là trong mộng:

    “Thuyền người nào đậu bến sông trăng đó

Có chở trăng về kịp tối nay”

  • Phải ở trong mộng thì sông mới có thể là sông trăng và thuyền mới có thể chở trăng về như một du khách trên sông Hương… Hình ảnh thuyền chở trăng ko gì mới, nhưng sông trăng thì có nhẽ là của Hàn Mặc Tử.

Phân tích khổ 3:

  • Khổ thơ thứ ba nói về người xưa nơi thôn Vĩ. Nhớ cảnh ko thể ko nhớ người. Người thích hợp với cảnh Huế ko gì hơn là những cô gái Huế. Người nào làm thơ về Huế nhưng mà chẳng nhớ tới những cô gái này (“Huế đẹp và thơ” của Nam Trân, “Hững hờ” của Tố Hữu…).
  • Những khổ thơ dường như mở đầu bằng một lời thốt ra trước một hình ảnh người nào đó tuy mờ ảo nhưng có thực:

“Mơ khách đường xa khách đường xa

Áo em trắng quá nhìn ko ra”

  • Mờ ảo vì khách đường xa và nhìn ko ra nhưng có thực vì áo em trắng quá. Hình ảnh biết bao thân thiết nhưng cũng rất đỗi xa vời. Xa ko chỉ là khoảng cách, và mối tình cũng xa vời vì xưa đã gắn bó, đã hứa hứa hẹn gì đâu. Vì thế nhưng mà người nào biết tình người nào có đặm đà. Người nào là anh hay là em? Có nhẽ là cả hai. Giữa hai người (Hàn Mạc Tử và cô gái nhưng mà thi sĩ đã từng thầm yêu trộm nhớ) là sương khói của ko gian, của thời kì, của mối tình chưa có lời ước hứa hẹn, làm sao biết được có đặm đà hay ko? Lời thơ cứ bâng khuâng hư thực và gợi một nỗi buồn xót xa.
  • Nhưng khổ thơ ko chỉ minh họa cho mối tình cụ thể giữa thi sĩ và người bạn gái. Đặt trong dòng kỉ niệm về Huế, ta thấy hiện lên trong sương khói của đất kinh đô hình ảnh rất đặc trưng của các cô gái Huế. Những cô gái Huế thường nhát gan quá, kín đáo quá nên xa vời, hư ảo quá. Những cô gái đấy lúc yêu, liệu tình yêu có đặm đà chăng? Đây ko phải là sự thẩm định hay trách móc người nào. Tình yêu càng thiết tha, càng hay đặt ra những nghi vấn tương tự.

4.3 Kết bài

  • Nêu cảm nhận về tác giả, tác phẩm

Tình trong thơ bao giờ cũng là tình riêng. Nhưng tình riêng chỉ có ý nghĩa lúc nói được tình của mọi người. Phép biện chứng của tình cảm nghệ sĩ là tương tự. Đối với sự tiếp thu của người đọc, nổi lên trước hết trong khổ thơ này, cũng như trong toàn thể bài thơ vẫn là hình ảnh thơ mộng và đáng yêu của cảnh và người xứ Huế.

Blog Nguyễn Tuấn Hùng sưu Tầm

[rule_{ruleNumber}]

#Top #bài #văn #phân #tích #tác #phẩm #Đây #thôn #Vĩ #Dạ #hay #nhất

[rule_3_plain]

#Top #bài #văn #phân #tích #tác #phẩm #Đây #thôn #Vĩ #Dạ #hay #nhất

[rule_1_plain]

#Top #bài #văn #phân #tích #tác #phẩm #Đây #thôn #Vĩ #Dạ #hay #nhất

[rule_2_plain]

#Top #bài #văn #phân #tích #tác #phẩm #Đây #thôn #Vĩ #Dạ #hay #nhất

[rule_2_plain]

#Top #bài #văn #phân #tích #tác #phẩm #Đây #thôn #Vĩ #Dạ #hay #nhất

[rule_3_plain]

#Top #bài #văn #phân #tích #tác #phẩm #Đây #thôn #Vĩ #Dạ #hay #nhất

[rule_1_plain]

Tóp dịch vụ hay được Website Cúng Đầy Tháng tổng hợp từ nhiều nguồn review của những người dùng đã sự dung qua dịch vụ, và được thẩm định tốt nên quý độc giả yên tâm nhưng mà sử dụng những dịch vụ hay này nhé!

=> Top 4 bài văn phân tích tác phẩm Đây thôn Vĩ Dạ hay nhất – Dịch vụ uy tín chất lượng hàng đầu hiện nay

Nguồn:cungdaythang.com

#Top #bài #văn #phân #tích #tác #phẩm #Đây #thôn #Vĩ #Dạ #hay #nhất

Xem thêm:   BỆNH VIỆN HÒA HẢO TPHCM - THÔNG TIN - ĐỊA CHỈ - CHUYÊN KHOA