Giải pháp tu từ trong bài ca dao Trâu ơi | Ngữ Văn 10

Có phải bạn đang tìm kiếm chủ đề về => Giải pháp tu từ trong bài ca dao Trâu ơi | Ngữ Văn 10 phải ko Nếu đúng tương tự thì mời bạn xem nó ngay tại đây. Xem thêm các tài liệu về giáo dục, học tập khác tại đây => Kiến thức lớp 10

Câu hỏi: Phép tu từ con trâu trong bài “Ơi”.

Câu trả lời:

Giải pháp tu từ trong bài Con trâu Ơi. được:

– Phép tu từ nhân hoá. Người nông dân gọi trâu bằng những từ như gọi bạn. Đoạn thơ sử dụng giải pháp tu từ nhân hoá trình bày sự thân thiện giữa người nông dân và con trâu. Người nông dân đã coi trâu là trợ thủ trong lao động và cuộc sống.

Cùng tìm hiểu thêm về bài dân ca này nhé!

1. Những nét nghệ thuật nổi trội của ca dao Việt Nam

– Ca dao là một trong những thể loại nổi trội trong văn học dân gian. Nó trực tiếp trình bày tâm hồn, tình cảm của nhân dân lao động. Nói tới nội dung của ca dao thường rất nhiều chủng loại từ đời sống sinh hoạt tới tình cảm của con người. Những đặc điểm về nghệ thuật trong ca dao, từ tiếng nói tới cấu trúc, thủ pháp nghệ thuật và cuối cùng là thể thơ, đều là của văn học dân gian.

– Trước hết, về tiếng nói, ca dao đã được ứng dụng rất thành công trong việc sử dụng tiếng dân tộc. Đó là thứ tiếng nói rất giản dị, đẹp tươi, trong sáng để trình bày tâm hồn phong phú, nhiều chủng loại của con người. Trong ca dao có sự liên kết giữa tiếng nói nghệ thuật với tiếng nói sinh hoạt và lời ăn tiếng nói.

“Lá này là lá đào

Bạn gọi nó như thế nào, bạn thân mến? “

Do sử dụng ngôn từ hàng ngày nên ca dao có sức thu hút mạnh mẽ đối với nhân dân lao động. Đó là vẻ đẹp của sự chân thực, giản dị. Dân ca vì thế dễ đi vào lòng người hơn. Ca dao mang tính nghệ thuật và tính biểu cảm cao. Tiếng nói trong ca dao được gạn lọc, gạn lọc trên cơ sở tiếng nói dân tộc

“Ánh sáng le lói cùng bóng trăng

Người nào đã đưa người ngọc tới nơi này? ”

Vì dân ca là sự thông minh tập thể và được truyền mồm từ đời này sang đời khác nên tiếng nói của họ vẫn mang tính địa phương. Ca dao Bắc Bộ được sáng tác một cách công phu và tỉ mỉ, sử dụng nhiều phép so sánh, ví von, ám chỉ. Ca dao miền Trung mang tính chất phóng khoáng, ko quá ràng buộc bởi những quy tắc khe khắt:

“Ta tới tìm ngươi, ngươi đã có chồng rồi.”

Anh yêu em rất nhiều, rất say đắm “

– Trong ca dao, tác giả cũng sử dụng rất nhiều đại từ nhân xưng, đặc thù là trong ca dao giao duyên để trình bày tình cảm lứa đôi. Thỉnh thoảng là “bạn – tôi”, “tôi – tôi”, thỉnh thoảng rất trang trọng “thẻ – chàng”

“Gửi tôi, tôi đang thực sự hỏi chính mình

Yêu bất kỳ người nào cũng ko đủ tốt. “

– Đặc điểm thứ hai của ca dao là kết cấu ngắn gọn, sử dụng lối đối đáp, lối đối đáp truyền thống. Kết cấu ngắn gọn là ca dao, có lúc chỉ từ hai tới bốn dòng thơ (1-2 cặp lục bát). Bước tiếp theo là sử dụng câu đối đáp “Hiện thời mận mới hỏi đào / Vườn hồng có người nào vào chưa? Hỏi thì đào cho em / Vườn hồng đã mở nhưng chưa có người nào vào?” Với phản ứng này, chúng ta có thể tưởng tượng rằng điều này có thể được trao đổi giữa một người nam và một người nữ. Đặc điểm thứ ba là sử dụng các công thức giao tiếp. Hàng loạt câu chữ có mô típ mở đầu như “Em ơi” trong bài Tự than thân trách phận. “Chiều” gợi thời kì buổi chiều, tâm trạng buồn, “Ngó lên”, “Leo lên”,… “rủ nhau”…

“Rủ nhau xuống bể mò cua.

Mang về nhà nấu ô mai chua trong rừng ”.

“Cùng nhau xem cảnh Hồ Gươm

– Đặc điểm thứ ba là thủ pháp nghệ thuật chủ yếu trong ca dao là so sánh ẩn dụ. Đó là sự so sánh A như B “Ta như con tằm / Ăn chung một lá, nằm chung một phòng”. Ngoài ra, kết cấu so sánh tương hỗ được sử dụng để bổ sung cho nhân vật được nhấn mạnh trong phép so sánh với sự vật khác: “Ta như ngọn lửa mới nhen nhóm / Như trăng non mới mọc, như ngọn đèn mới cháy”. Có thể đưa ra hai nhân vật so sánh có điểm tương đồng: “Tình ta như nước dâng / Tình ngươi như dải lụa đào tỏa hương”. Sử dụng phép so sánh trong ca dao vừa có ý nghĩa tăng lên trị giá cảm nhận, vừa tạo hình ảnh biểu cảm cao cho ca dao. Phép so sánh càng làm rõ hơn hình ảnh ca dao. Ngoài ra, giúp ca dao trình bày được tính năng biểu cảm tức là bộc lộ xúc cảm. Phương pháp thứ hai là ẩn dụ. Thực chất, ẩn dụ là một phép so sánh ngầm trong đó ẩn chứa nhân vật so sánh: “Tưởng nước giếng sâu, ta nối một sợi dây dài / Ngờ đâu giếng cạn, lòng tiếc sợi dây”. Giải pháp ẩn dụ trong ca dao giúp tác giả dân gian trình bày những điều ẩn giấu, khó nói nhưng vẫn giản dị, nên thơ.

– Trong ca dao, thể thơ nổi tiếng và được sử dụng nhiều nhất là thể thơ lục bát. Thể thơ này giúp con người bộc lộ được trạng thái tình cảm phong phú và tinh tế. Đặc điểm của thể thơ lục bát là vần và nhịp vô cùng dễ nhớ. Vần được trình bày ở chữ cuối cùng của câu sáu âm với chữ thứ sáu của câu thứ tám, và chữ cuối cùng của câu tám với chữ cuối cùng của câu thứ sáu.

“Cổ tay tôi trắng như ngà

Đôi mắt của bạn giống như một con dao “

[CHUẨN NHẤT]    Các biện pháp tu từ trong bài Con trâu ơi.

– Ngoài ra, còn có quy tắc theo mét và cách ngắt nhịp. Có thể theo quy tắc 2/2/2, câu 8 là 2/2/2/2. Nhưng cách ngắt nhịp trong ca dao cũng vô cùng uyển chuyển. Ngoài ra, ca dao còn sử dụng các hình thức như đàn, hát vách ngăn, hỗn hợp.

Từ những đặc điểm trên về nghệ thuật của ca dao, chúng ta có thể thấy ca dao đã đi vào tâm hồn con người một cách tự nhiên. Đó là một thành phầm ý thức quý giá được truyền từ đời này sang đời khác và được lưu giữ trong các văn bản. Dân ca quả là một thể loại có trị giá vĩnh hằng.

2. Suy nghĩ về bài hát con trâu này ta nói con trâu

– Từ xa xưa, những người nông dân quanh năm vất vả một nắng hai sương trên đồng ruộng để làm ra củ khoai, hạt gạo nuôi sống bản thân và cuộc sống. Gắn bó với họ ngoài đồng còn có con trâu. Họ coi con trâu như một thầy tướng, một người bạn trung thành:

Hỡi con trâu, tôi nói con trâu này,

Trâu ra đồng trâu cày cùng em.

Nông dân vốn canh tác nông nghiệp,

Tôi ở đây, người chăm sóc công chúng.

Chừng nào cây gạo còn ra hoa

Bấy giờ có ngọn cỏ ngoài đồng trâu ăn.

– Ca dao đã trình bày tình cảm, lòng hàm ơn của người nông dân đối với con trâu – con vật đã giúp sức họ rất nhiều trong lao động sản xuất.

– Mở đầu câu ca dao là lời kêu gọi trìu mến:

Hỡi con trâu, tôi nói con trâu này,

– Người nông dân ko chỉ coi con trâu là con vật để kéo cày nhưng còn là người bạn thân thiết. Họ tâm tình, nói chuyện với nó như với một người bạn. Ko thể quý được lúc con trâu là một tài sản lớn. Hèn nào từ sáng sớm cho tới nửa đêm, con trâu luôn làm việc kế bên con người. Con trâu gắn bó với người nông dân từ thuở thơ ấu cho tới lúc nhắm mắt nhắm mũi xuôi tay. Vì vậy, mối quan hệ giữa người nông dân và con trâu ko chỉ là mối quan hệ phổ biến giữa chủ và vật nuôi, nhưng còn là mối quan hệ bạn hữu thâm thúy.

Xem thêm:   Tóm tắt đoạn trích Chiến thắng Mtao Mxây - Văn mẫu 10 hay nhất

– Chúng ta hãy thử tưởng tượng một buổi sáng sớm, anh nông dân vác cày trên vai và con trâu trên tay, vừa đi vừa nói nhỏ: Trâu ơi, tôi bảo trâu này, Trâu ra đồng trâu cày với tôi. Cách xưng hô nhẹ nhõm, thân tình. Việc cày ruộng vất vả, nhọc nhằn vì trên đầu nắng như đổ lửa, dưới chân nước nóng như thiêu như đốt, cả trâu và người đều chịu. Người vã mồ hôi như mưa, trâu vươn cổ kéo cày, bước đi nặng nề, chậm trễ. Nông quần chúng tôi là thế đấy! Yêu mình một, thương trâu mười.

– Câu thứ ba và thứ tư khẳng định con người và con trâu ko thể tách rời trong công việc. Chúng ta là bóng trâu, cùng nhau siêng năng ra đồng làm ra củ khoai, hạt lúa. Trâu và người hiểu nhau trong từng cử chỉ, từng việc làm.

– Người ko quản gieo neo, chăn trâu ko quản ngại khó. Người dân hiểu được công sức to lớn của con trâu trong công việc đồng áng. Trâu là bạn tốt, làm sao con người có thể quên được ơn? Mạch xúc cảm của ca dao đã tăng trưởng từ sự lưu luyến, ân tình, tới lời hứa hẹn ước trở về:

Chừng nào cây gạo còn ra hoa

Bấy giờ có ngọn cỏ ngoài đồng trâu ăn.

– Công sức của người và trâu sẽ được đền bù xứng đáng. Cả hai đã cùng nhau quyết tâm, cùng nhau trải qua nắng mưa, sẽ cùng nhau tận hưởng thành tựu lao động của mình. Người vui lúa vàng, trâu vui cỏ non. Điều tưởng chừng đơn giản đó lại là lời hứa trước sau như một của một con người trọng tình nghĩa.

– Ca dao là tiếng nói tâm tư tình cảm của người nông dân với con vật gắn bó suốt cuộc đời. Ngoài ra, bài hát còn trình bày ước muốn có cuộc sống no đủ của người nông dân, tấm lòng cần mẫn lao động để có mùa màng bội thu. Những con người chân lấm tay bùn nhưng có tấm lòng nhân hậu, trung hậu thật đáng quý biết bao!

– Ca dao về lao động sản xuất phản ánh sinh động cuộc sống vất vả của người nông dân xưa. Dù cuộc sống còn nhiều khó khăn, vất vả nhưng họ vẫn say mê công việc, yêu từng tấc đất. Trong lao động, họ ko chỉ mến thương nhau nhưng còn biết quý trọng công lao của những con vật có ích giúp họ trong công việc đồng áng. Đây là một tình cảm cao đẹp của người nông dân Việt Nam.


Xem thông tin chi tiết

Nguồn:cungdaythang.com
Phân mục: Giáo dục

#Biện #pháp #từ #trong #bài #dao #Trâu #ơi #Ngữ #Văn